Niacyna to witamina B3, dawniej często określana jako witamina PP. Nazwa obejmuje przede wszystkim kwas nikotynowy i nikotynamid. Jej historia łączy się z badaniami nad żywieniem i odkrywaniem, dlaczego dieta uboga w określone składniki nie zaspokaja wszystkich potrzeb organizmu. Podobieństwo nazwy kwasu nikotynowego do nikotyny nie oznacza, że są tym samym związkiem.
Witamina i nazwy jej form
Pod nazwą niacyna omawia się związki związane z aktywnością witaminy B3, między innymi kwas nikotynowy i nikotynamid. Etykieta powinna pozwalać rozpoznać zastosowaną formę. Zawartość witaminy, masa materiału i procent RWS to powiązane, lecz różne informacje. Nie należy przenosić instrukcji jednego preparatu na drugi wyłącznie na podstawie oznaczenia B3. Także kosmetyczny niacynamid i suplement do spożycia mają inne przeznaczenia.
Znaczenie i zastosowanie
Niacyna jest związana z powstawaniem koenzymów NAD i NADP, uczestniczących w licznych przemianach komórkowych. Można ją znaleźć w mięsie, rybach, orzechach i produktach zbożowych; organizm potrafi też wytwarzać ją z tryptofanu. Poszczególne formy niacyny różnią się właściwościami. Na etykietach żywieniowych pojawiają się ekwiwalenty niacyny, oznaczane NE. Takie oznaczenie pomaga opisać jej wartość żywieniową i odróżnić ją od masy użytego surowca.
W praktyce
Koenzymy związane z niacyną uczestniczą w wielu przemianach komórkowych, dlatego ich opis jest szerszy niż jedno hasło marketingowe dotyczące energii. Organizm wykorzystuje związki w regulowanych procesach, a zwiększenie ilości składnika nie oznacza automatycznego przyspieszenia wszystkich reakcji. Kwas nikotynowy i nikotynamid mają wspólny kontekst witaminowy, lecz różnią się właściwościami. Warto zachować dokładną nazwę formy i sprawdzić ilość w dziennej porcji. Oznaczenie NE jest jednostką ekwiwalentu niacyny i nie powinno być mylone z dowolną masą całego surowca. Sama nazwa witaminy nie określa też, czy preparat zawiera pozostałe witaminy z grupy B lub odpowiada potrzebom konkretnej osoby.