Zrozum pojęcia. Wybieraj świadomie.
441 pojęć o zapachach, intymności, składnikach, pielęgnacji, organizmie i codziennych nawykach. Wybierz jedną z dziewięciu kategorii lub przeszukaj cały słowniczek.
Znaleziono: 441 ze 441 pojęć
Absolut zapachowy
Skoncentrowany surowiec zapachowy uzyskiwany z materiału naturalnego w procesie ekstrakcji i dalszego oczyszczania. Jest czymś innym niż olejek otrzymany przez destylację. Jego nazwa w opisie perfum nie oznacza, że można stosować go bez rozcieńczenia.
Rozszerzony opis →Adaptacja węchowa
Zmniejszanie odczuwanej intensywności zapachu podczas dłuższej ekspozycji. Może sprawić, że osoba nosząca perfumy przestaje je wyraźnie zauważać. Samo osłabienie własnego odczucia nie dowodzi, że zapach całkowicie zniknął dla otoczenia.
Rozszerzony opis →Adaptogeny
Termin używany w piśmiennictwie i marketingu niektórych surowców roślinnych w kontekście reakcji organizmu na obciążenia. Nie oznacza jednolitej grupy leków ani potwierdzonego działania każdego ekstraktu. Znaczenie zależy od konkretnego surowca i dostępnych badań.
Afrodyzjaki
Potoczna nazwa substancji, potraw lub produktów kojarzonych z pobudzeniem pożądania. Wiele takich skojarzeń wynika z tradycji i kultury. Określenie afrodyzjak nie wskazuje jednej grupy chemicznej ani nie potwierdza skuteczności konkretnego preparatu.
Akord zapachowy
Połączenie kilku substancji zapachowych odbierane jako jedna spójna całość, na przykład akord skórzany lub morski. Nie jest pojedynczym składnikiem INCI. Ta sama nazwa akordu może oznaczać różne receptury i różne proporcje materiałów.
Rozszerzony opis →Aktywność fizyczna
Ruch ciała wymagający wydatkowania energii, obejmujący zarówno zaplanowane ćwiczenia, jak i codzienne czynności. Nie jest ograniczony do sportu wyczynowego lub siłowni. W artykułach stanowi element sposobu życia, którego nie zastępuje samo stosowanie produktu reklamowanego dla aktywnych.
Alantoina
Składnik pielęgnacyjny występujący w INCI jako Allantoin. Stosuje się go w formułach ukierunkowanych na komfort i kondycjonowanie skóry. Nie należy na tej podstawie przypisywać gotowemu kosmetykowi działania leczniczego ani przeznaczenia na uszkodzoną skórę.
Rozszerzony opis →Alcohol Denat.
Nazwa INCI alkoholu etylowego poddanego skażeniu, czyli przygotowanego tak, aby nie był przeznaczony do spożycia. W kosmetyku może pełnić funkcję rozpuszczalnika. Nie należy mylić go z alkoholami tłuszczowymi, które mają inne właściwości.
Alergeny
Substancje mogące wywoływać reakcję alergiczną u osób na nie uczulonych. W kontekście sklepu dotyczą zarówno żywności i suplementów, jak i określonych składników kosmetyków. Informacja może odnosić się do składnika receptury lub możliwej obecności wynikającej z produkcji. Brak silnego zapachu i określenie naturalny nie gwarantują, że produkt będzie wolny od substancji uczulających.
Alkaloidy
Zróżnicowana grupa związków organicznych zawierających azot, spotykana między innymi w roślinach. Przykładem jest berberyna. Nazwa grupy nie oznacza wspólnego działania, bezpieczeństwa ani zalecanej porcji wszystkich należących do niej substancji.
Aloes
Nazwa roślin, z których pozyskuje się surowce stosowane w kosmetykach i innych produktach. Na etykiecie warto sprawdzić gatunek oraz postać składnika, na przykład sok lub ekstrakt z liści. Receptury z aloesem mogą znacznie różnić się składem i przeznaczeniem. Określenie aloesowy nie oznacza, że preparat składa się wyłącznie z aloesu ani że jest odpowiedni dla każdej skóry.
Ambra
W opisach perfum nazwa ciepłego, głębokiego akordu, często łączącego skojarzenia żywiczne, balsamiczne i lekko słodkie. Akord ambrowy może powstawać z wielu substancji i nie musi oznaczać użycia naturalnej ambry. Pojawia się zwykle w bazie zapachu. Samo wskazanie tej nuty nie ujawnia pełnej receptury, lecz pomaga wyobrazić sobie kierunek i nastrój kompozycji.
Rozszerzony opis →Aminokwasy
Związki stanowiące między innymi elementy budujące białka. Poszczególne aminokwasy różnią się rolą i sposobem wykorzystywania w organizmie. Nazwy L-arginina i L-cytrulina oznaczają określone substancje, a nie zamienne warianty jednego składnika.
Rozszerzony opis →Aminokwasy egzogenne
Aminokwasy, których organizm człowieka nie wytwarza w wystarczającej ilości i które trzeba dostarczać z pożywieniem. Określa się je także jako niezbędne. Obecność jednego z nich w preparacie nie oznacza pełnego zestawu aminokwasów ani zastąpienia białka w diecie.
Rozszerzony opis →Andropauza
Potoczne określenie zmian wiązanych ze starzeniem się mężczyzn, często używane w tekstach o testosteronie i seksualności. Nie jest dokładnym odpowiednikiem menopauzy ani zmianą przebiegającą identycznie u wszystkich. Sama obecność objawów z reklamy nie potwierdza niedoboru hormonu.
Androstenol
Nazwa związku steroidowego spotykana w opisach preparatów sprzedawanych jako feromonowe. Bywa przedstawiany w kontekście badań nad sygnałami zapachowymi i zachowaniem ludzi. Nie ustalono jednak, że jego użycie w kosmetyku zapewnia przewidywalne skutki społeczne lub seksualne. Oceniając taki produkt, należy oddzielić nazwę składnika od handlowych obietnic dotyczących przyciągania.
Rozszerzony opis →Androstenon
Związek steroidowy opisywany w badaniach nad zapachem i komunikacją chemiczną. Pojawia się również w ofertach produktów feromonowych. Ludzie różnią się wrażliwością na jego zapach, a nazwa substancji nie potwierdza działania gotowych perfum na atrakcyjność. Określenia intensywności i efektów w materiałach handlowych warto odróżniać od wyników badań dotyczących konkretnej receptury.
Rozszerzony opis →Androsteron
Związek steroidowy, którego nazwa pojawia się w opisach produktów feromonowych. Należy odróżnić go od androstenolu i androstenonu. Wymienienie związku nie potwierdza przewidywalnego wpływu gotowych perfum na atrakcyjność ani zachowanie innych osób.
Rozszerzony opis →Antykoncepcja
Metody służące zapobieganiu ciąży, różniące się sposobem działania i skutecznością. Lubrykant, kosmetyk intymny ani suplement nie jest z definicji środkiem antykoncepcyjnym. Ochrona przed zakażeniami przenoszonymi drogą płciową to osobna kwestia.
Rozszerzony opis →Antyoksydanty
Związki uczestniczące w ograniczaniu reakcji utleniania. W kontekście żywienia pojęcie obejmuje różne substancje, między innymi wybrane witaminy i związki roślinne. Działanie w badaniu laboratoryjnym nie jest automatycznie dowodem korzyści po spożyciu dowolnego preparatu. Antyoksydant nie oznacza też, że można bez ograniczeń zwiększać porcję; znaczenie ma cały sposób żywienia i ilość składnika.
Aplikacja miejscowa
Nakładanie preparatu bezpośrednio na określony obszar ciała zgodnie z przeznaczeniem. Stosowanie na skórę nie oznacza automatycznie dopuszczenia kontaktu z błonami śluzowymi, oczami albo uszkodzoną powierzchnią.
Rozszerzony opis →Arnika górska
Roślina o nazwie Arnica montana. W kosmetycznym wykazie INCI nazwa Arnica Montana identyfikuje surowiec pochodzenia roślinnego; dokładną postać ekstraktu i przeznaczenie określa receptura produktu.
Aromaterapia
Praktyka wykorzystująca olejki eteryczne i ich zapach, na przykład w formie inhalacji lub dodatku do masażu. W handlu określenie bywa używane szerzej dla produktów zapachowych. Przyjemne odczucie i skojarzenie z relaksem nie są dowodem leczenia choroby przez konkretną kompozycję.
Aronia
Nazwa roślin, których owoce są wykorzystywane jako żywność oraz surowiec do ekstraktów. W opisach produktów występuje Aronia melanocarpa. Sok, proszek owocowy i ekstrakt nie są identycznymi postaciami surowca.
Rozszerzony opis →Ashwagandha
Roślina znana również jako witania ospała, o nazwie botanicznej Withania somnifera. W suplementach stosuje się różne preparaty z jej części, przede wszystkim korzenia. Nie są one równoważne pod względem składu i standaryzacji. Ashwagandha pojawia się w artykułach o stresie i śnie, jednak wyniki badań zależą od konkretnego ekstraktu; naturalne pochodzenie nie oznacza braku przeciwwskazań.
Rozszerzony opis →Atomizer
Mechanizm rozpylający płyn w postaci drobnej mgiełki. W perfumach pomaga równomiernie nanieść niewielką ilość produktu bez polewania skóry. Jedno naciśnięcie nie jest uniwersalną miarą objętości, ponieważ konstrukcje pompek różnią się między opakowaniami. Podczas aplikacji należy unikać oczu i kierować się instrukcją producenta, zwłaszcza przy produktach przeznaczonych na skórę.
Rozszerzony opis →Badanie kliniczne
Badanie prowadzone z udziałem ludzi według określonego planu, służące ocenie wybranych efektów lub bezpieczeństwa interwencji. Znaczenie wyniku zależy między innymi od badanej grupy, porównania i zastosowanej receptury. Badanie składnika nie potwierdza automatycznie właściwości każdego produktu z jego dodatkiem.
Bariera hydrolipidowa
Potoczne określenie ochronnej warstwy związanej z wodą i lipidami na powierzchni skóry. Współdziała z warstwą rogową, ograniczając utratę wody i wpływ czynników zewnętrznych. Zbyt intensywne mycie lub nieodpowiednia pielęgnacja mogą pogarszać komfort skóry. Produkty nawilżające i natłuszczające pełnią odmienne, uzupełniające się funkcje; nie każdy problem oznacza potrzebę silniejszego oczyszczania.
Berberyna
Związek z grupy alkaloidów występujący w określonych roślinach, między innymi w niektórych gatunkach berberysu. W suplementach pojawia się jako składnik ekstraktu lub w opisanej formie chemicznej. Berberyna i masa ekstraktu nie oznaczają tej samej ilości substancji. Artykuły o metabolizmie nie stanowią podstawy do zastępowania nią leków, a łączenie z leczeniem wymaga uwzględnienia interakcji.
Rozszerzony opis →Berberys pospolity
Berberis vulgaris to nazwa botaniczna berberysu pospolitego. Przy odczytywaniu składu należy rozróżniać roślinę, jej wybraną część, ekstrakt i wyodrębnioną berberynę; nazwy te nie opisują tej samej ilości substancji.
Bergamotka
Cytrus o charakterystycznym, świeżym zapachu, którego skórka jest źródłem olejku używanego w perfumerii. W opisach kompozycji bergamotka zwykle sugeruje rześkie, lekko gorzkawe otwarcie. Nuta zapachowa może być odtworzona również za pomocą mieszaniny substancji. Informacji o rzeczywistych składnikach kosmetyku należy szukać w wykazie INCI, a nie wyłącznie w piramidzie nut.
Rozszerzony opis →Beta-karoten
Barwnik z grupy karotenoidów, który organizm może wykorzystywać jako źródło witaminy A. Występuje w niektórych warzywach i preparatach uzupełniających dietę. Nie jest filtrem przeciwsłonecznym i nie zastępuje ochrony skóry przed promieniowaniem UV. Zawartość beta-karotenu i ilość witaminy A to różne informacje, a stosowanie skoncentrowanych preparatów wymaga uwzględnienia ostrzeżeń.
Rozszerzony opis →Bez dodatku substancji zapachowych
Deklaracja dotycząca sposobu sformułowania kosmetyku, a nie obietnica całkowitego braku zapachu. Surowce mogą mieć własną woń. Nie oznacza automatycznie produktu hipoalergicznego; znaczenie ma pełny wykaz składników i indywidualna tolerancja.
Rozszerzony opis →Białko
Składnik odżywczy zbudowany z łańcuchów aminokwasów. Występuje w żywności zwierzęcej i roślinnej oraz w różnych preparatach. Ilość białka, jego źródło i profil aminokwasowy to odrębne informacje przydatne przy porównywaniu produktów.
Bifidobacterium
Rodzaj bakterii obejmujący różne gatunki i szczepy, występujące między innymi w mikrobiocie przewodu pokarmowego. Sama nazwa nie identyfikuje konkretnej kultury. Zawartość, żywotność i dane dotyczące określonego szczepu to osobne informacje.
Biodostępność
Pojęcie opisujące, w jakim stopniu i tempie dana substancja staje się dostępna w organizmie po podaniu. Zależy między innymi od jej postaci chemicznej, receptury produktu, sposobu spożycia i cech osoby. Sama deklaracja wysokiej biodostępności nie określa korzyści zdrowotnej. Porównanie ma sens wtedy, gdy dotyczy konkretnego składnika i opiera się na odpowiednich danych dotyczących danej formy.
Rozszerzony opis →Biotyna
Witamina z grupy B, znana także jako witamina B7, pojawiająca się w preparatach dotyczących włosów, skóry i paznokci. Uczestniczy w przemianach składników odżywczych. Większa zawartość nie oznacza proporcjonalnie lepszego efektu pielęgnacyjnego. Przyjmowanie biotyny może mieć znaczenie dla interpretacji niektórych badań laboratoryjnych, dlatego informację o suplementacji warto przekazać przed badaniem.
Rozszerzony opis →Blister
Rodzaj opakowania z oddzielnymi komorami przeznaczonymi na pojedyncze tabletki lub kapsułki, zwykle zamkniętymi folią. Liczba komór nie jest równoznaczna z liczbą dziennych porcji. Termin przydatności i warunki przechowywania nadal wynikają z oznakowania produktu.
Rozszerzony opis →Błona śluzowa
Tkanka wyściełająca określone powierzchnie i jamy organizmu, różniąca się od zewnętrznej skóry. Jej wrażliwość ma znaczenie przy doborze preparatu. Kosmetyk przeznaczony na skórę nie staje się przez to automatycznie odpowiedni do stosowania na błony śluzowe.
Rozszerzony opis →Błonnik jabłkowy
Surowiec błonnikowy otrzymywany z jabłek. Masa składnika podana w recepturze nie musi oznaczać tej samej ilości czystego błonnika pokarmowego; zawartość błonnika określa specyfikacja surowca.
Błonnik pokarmowy
Grupa składników żywności, których człowiek nie trawi w jelicie cienkim w taki sposób jak przyswajalnych węglowodanów. Poszczególne rodzaje mają różne właściwości. Nie każdy błonnik jest prebiotykiem, a ilość preparatu nie musi oznaczać ilości błonnika.
Blotter — pasek zapachowy
Papierowy pasek służący do oceny perfum poza skórą. Pozwala obserwować rozwój zapachu, ale nie odtwarza wszystkich warunków jego noszenia. Wynik na papierze może różnić się od odbioru po aplikacji na skórę.
Rozszerzony opis →Bor
Pierwiastek chemiczny oznaczany symbolem B. W wykazie suplementu trzeba odróżnić ilość boru od masy związku, który go dostarcza. Sam symbol pierwiastka nie określa postaci użytego składnika.
Rozszerzony opis →Borówka amerykańska
Vaccinium corymbosum to nazwa botaniczna borówki amerykańskiej. W produktach mogą występować owoce, ich proszek albo ekstrakt. Przy porównywaniu składu znaczenie ma konkretna postać surowca.
Burak zwyczajny
Roślina oznaczana jako Beta vulgaris. Czerwony burak jest surowcem spożywczym, z którego można otrzymywać również ekstrakty. Ekstrakt z korzenia nie jest tym samym co porcja świeżego warzywa lub soku.
Rozszerzony opis →Buzdyganek naziemny
Roślina o nazwie botanicznej Tribulus terrestris, spotykana w składach suplementów związanych z witalnością i sprawnością seksualną. Wykorzystuje się różne części rośliny i ekstrakty o odmiennej charakterystyce. Obecność buzdyganka nie jest sama w sobie dowodem podwyższania testosteronu ani leczenia problemów z erekcją. Istotna jest dokładna specyfikacja surowca i całego produktu.
Rozszerzony opis →Caprylyl Glycol
Nazwa INCI składnika wykorzystywanego między innymi do kondycjonowania skóry i wspierania ochrony mikrobiologicznej formuły. W polskich opisach może pojawiać się jako glikol kaprylowy. Sama jego obecność nie oznacza, że produkt jest bez konserwantów.
Cedr
Nazwa drewna i materiałów zapachowych kojarzonych z wytrawną, drzewną wonią. W perfumerii może oznaczać różne surowce i odtworzenia zapachu. Opis cedrowy nie pozwala ustalić konkretnego gatunku rośliny bez dodatkowych danych producenta.
Rozszerzony opis →Celuloza
Materiał budujący ściany komórek roślinnych. W składach produktów może występować jako składnik technologiczny, na przykład substancja wypełniająca, a jej pochodne wykorzystuje się także do otoczek kapsułek. Celuloza i HPMC są powiązanymi, lecz odrębnie nazywanymi materiałami.
Ceramidy
Grupa lipidów naturalnie obecnych w warstwie rogowej skóry i stosowanych w kosmetykach pielęgnacyjnych. Współtworzą strukturę ograniczającą utratę wody. Poszczególne ceramidy mają różne nazwy INCI, a działanie formuły zależy także od pozostałych składników.
Rozszerzony opis →CFU
Skrót od colony forming units, po polsku jednostek tworzących kolonie. W preparatach z mikroorganizmami służy do wyrażania liczby żywych jednostek zdolnych do wzrostu w określonych warunkach badania. Wysoka liczba CFU sama nie przesądza o korzyściach. Ważne są także szczepy, porcja, warunki przechowywania oraz to, czy deklaracja odnosi się do produkcji, czy końca okresu trwałości.
Rozszerzony opis →Chaga
Popularna nazwa grzyba określanego po polsku jako błyskosporek podkorowy, spotykana w opisach surowców i ekstraktów. To nie nazwa witaminy ani minerału. Przy porównywaniu preparatów znaczenie mają postać surowca, sposób jego przetworzenia oraz ilość podana na etykiecie.
Rozszerzony opis →Chelat
Związek, w którym jon metalu jest związany z odpowiednią cząsteczką w określonej strukturze. W suplementach określenie dotyczy wybranych form składników mineralnych. Nie stanowi automatycznej gwarancji najwyższej przyswajalności, tolerancji ani przewagi każdego produktu.
Rozszerzony opis →Chmiel
Roślina kojarzona z szyszkami, czyli żeńskimi kwiatostanami, oraz otrzymywanymi z nich surowcami. W opisie ekstraktu znaczenie mają użyta część rośliny i ilość w porcji. Obecność nazwy chmielu nie oznacza, że produkt jest napojem alkoholowym lub ma identyczny skład jak piwo.
Rozszerzony opis →Chrom
Pierwiastek wymieniany na etykietach niektórych suplementów w bardzo małych ilościach. Nazwa związku będącego źródłem chromu i ilość samego chromu to różne informacje. Przy porównywaniu produktów trzeba uwzględniać dzienną porcję i jednostkę, najczęściej mikrogramy.
Ciała ketonowe
Związki wytwarzane głównie w wątrobie podczas przemian tłuszczów, mogące służyć tkankom jako źródło energii. Obejmują acetooctan, beta-hydroksymaślan i aceton. Sama ich obecność nie opisuje jakości diety ani nie dowodzi skuteczności produktu odchudzającego.
Citral
Nazwa INCI cytralu, substancji zapachowej o cytrusowym charakterze. Może stanowić składnik kompozycji lub pochodzić z użytego surowca zapachowego. Jest pojęciem odrębnym od kwasu cytrynowego; podobieństwo nazw nie oznacza takiej samej funkcji w kosmetyku.
Rozszerzony opis →Cyjanokobalamina
Jedna z form witaminy B12 stosowanych w żywności i suplementach. Należy odróżniać nazwę chemiczną od ilości witaminy zadeklarowanej na etykiecie. Sama forma nie określa, czy dany produkt odpowiada potrzebom konkretnej osoby.
Rozszerzony opis →Cynamon
Nazwa przyprawy wykorzystywana również do określania ciepłej nuty korzennej w perfumach. W połączeniu z wanilią lub tonką może podkreślać słodki odbiór kompozycji. Informacja o nucie cynamonu nie jest instrukcją stosowania przyprawy lub olejku bezpośrednio na skórę.
Cynk
Pierwiastek śladowy potrzebny do prawidłowego działania wielu enzymów i procesów organizmu. Jego źródłem jest żywność, a w suplementach występuje w różnych związkach chemicznych. W tabeli wartości należy odróżnić ilość cynku od masy całego związku, który go dostarcza. Łącząc kilka preparatów, warto uwzględnić sumę zawartości, ponieważ nadmiar nie jest obojętny dla zdrowia.
Rozszerzony opis →Cytrynian
Nazwa soli lub związku związanego z kwasem cytrynowym, na przykład cytrynianu magnezu. Samo słowo nie wskazuje rodzaju składnika mineralnego. Masa cytrynianu i ilość dostarczanego pierwiastka to różne wartości na etykiecie.
Rozszerzony opis →Cytryniec
Nazwa rośliny, zwykle spotykana w opisach owoców lub ekstraktów z cytryńca chińskiego. Nie jest inną nazwą cytryny ani witaminy C. Przy porównywaniu preparatów warto sprawdzić nazwę botaniczną, postać surowca i ewentualną deklarację standaryzacji.
Rozszerzony opis →Czarna porzeczka
Określenie nuty owocowej w perfumach, mogącej przywoływać skojarzenia ze słodko-kwaśnym owocem lub zielonym charakterem rośliny. Jest opisem odbioru zapachu. Nie stanowi deklaracji zawartości soku, owoców ani konkretnego surowca w składzie INCI.
Czarny pieprz
Surowiec z owoców Piper nigrum, będący przyprawą i źródłem związków takich jak piperyna. Ekstrakt z pieprzu nie jest tym samym co czysta piperyna. Jej deklarowana ilość wymaga sprawdzenia masy ekstraktu oraz procentu standaryzacji.
Rozszerzony opis →Czas stosowania suplementu
Okres przyjmowania wynikający z przeznaczenia, instrukcji i indywidualnej sytuacji. Wydajność opakowania oraz sugerowany w reklamie czas pojawienia się efektów nie wyznaczają automatycznie potrzebnej długości suplementacji.
Rozszerzony opis →Część rośliny w ekstrakcie
Informacja, czy do przygotowania ekstraktu wykorzystano korzeń, liść, owoc, nasiona lub inny fragment rośliny. Różne części tego samego gatunku mogą mieć odmienny skład. Dlatego sama nazwa rośliny nie wystarcza do uznania dwóch ekstraktów za równoważne.
Damiana
Nazwa surowca roślinnego występująca w opisach preparatów związanych z tematyką libido i życia intymnego. Nazwa handlowa nie opisuje sama w sobie składu ekstraktu. Warto sprawdzić nazwę botaniczną, część rośliny, sposób przetworzenia i ilość w dziennej porcji.
Rozszerzony opis →DER
Skrót od drug extract ratio, czyli stosunku ilości surowca roślinnego do otrzymanego ekstraktu. Zapis 10:1 odnosi się do proporcji użytych w wytwarzaniu, a nie do dziesięciokrotnie silniejszego efektu po spożyciu. Do interpretacji potrzebne są także informacje o rodzaju ekstraktu, surowcu i rozpuszczalniku. DER nie jest tym samym co procentowa standaryzacja na konkretny związek.
Rozszerzony opis →Destylacja parą wodną
Metoda oddzielania lotnych składników surowca z wykorzystaniem pary wodnej i późniejszego skraplania. Stosuje się ją między innymi przy pozyskiwaniu olejków eterycznych. Nazwa metody nie określa jeszcze jakości ani pełnego składu otrzymanego materiału.
Rozszerzony opis →Detoks
Potoczne określenie używane w opisach diet i produktów związanych z oczyszczaniem organizmu. Nie wskazuje samo w sobie jednej substancji, procesu ani mierzalnego rezultatu. Organizm na bieżąco przetwarza i usuwa różne związki, między innymi z udziałem wątroby i nerek. Nazwa detoks na suplemencie nie oznacza leczenia zatrucia, usuwania pasożytów ani zastępowania diagnostyki dolegliwości.
DHA
Skrót nazwy kwasu dokozaheksaenowego, jednego z kwasów tłuszczowych omega-3. W produktach może pochodzić między innymi z olejów rybich lub algowych. Określenie omega-3 nie pozwala samo ustalić jego ilości ani źródła.
Dieta ketogeniczna
Sposób żywienia z bardzo małą podażą węglowodanów, którego celem jest sprzyjanie wytwarzaniu ciał ketonowych. Różni się od samego zakupu produktu z napisem „keto”. Nazwa suplementu nie oznacza, że wywołuje on ketozę albo zastępuje planowanie całego jadłospisu.
Diglicynian cynku
Postać związku cynku z glicyną, spotykana także pod nazwą Zinc Bisglycinate. Ilość całego diglicynianu i ilość dostarczanego cynku to dwie różne wartości; porównując suplementy, sprawdzaj ilość pierwiastka.
Rozszerzony opis →Dimetikon
Silikonowy składnik kosmetyczny występujący w INCI jako Dimethicone. Wpływa między innymi na poślizg, rozprowadzanie i tworzenie warstwy na powierzchni skóry. Jego obecność nie oznacza, że cała formuła jest lubrykantem silikonowym.
Disodium EDTA
Nazwa INCI składnika wiążącego określone jony metali w formulacji. Takie działanie może pomagać utrzymywać stabilność kosmetyku. Obecność tego składnika w recepturze nie oznacza, że produkt służy do usuwania metali z organizmu ani do zastosowań medycznych.
Dopamina
Związek należący do katecholamin, działający między innymi jako neuroprzekaźnik. Jest omawiany w kontekście ruchu, motywacji i uczenia się, ale nie odpowiada sam za całe poczucie przyjemności. Hasło „na dopaminę” nie wskazuje jednoznacznego działania suplementu.
Dowody naukowe
Wyniki obserwacji i badań oceniane z uwzględnieniem ich jakości, ograniczeń oraz zgodności z innymi wynikami. Opinia użytkownika, tradycyjne zastosowanie i badanie laboratoryjne nie dają tego samego rodzaju informacji co dobrze zaplanowane badanie u ludzi.
Drzewo sandałowe
Nuta drzewna kojarzona z kremowym, miękkim i ciepłym zapachem. Występuje w opisach perfum, olejków oraz świec i może być uzyskana z surowców naturalnych lub odpowiednio dobranej kompozycji. Często buduje bazę i łagodzi odbiór ostrzejszych akordów. Deklaracja nuty sandałowej nie jest równoznaczna z informacją, że produkt zawiera określoną ilość naturalnego olejku sandałowego.
Rozszerzony opis →Dynia
Nazwa rośliny, z której wykorzystuje się między innymi miąższ i nasiona. W suplementach można spotkać nasiona, olej lub ekstrakt, a każda z tych postaci ma inny opis i sposób deklarowania ilości. Informacji o jednym surowcu nie należy przenosić na wszystkie preparaty z dynią.
Rozszerzony opis →Dyspareunia
Termin oznaczający ból związany ze współżyciem lub inną aktywnością seksualną. Nie określa jednej konkretnej przyczyny. Nie należy traktować bólu jako oczekiwanego efektu działania kosmetyku ani maskować go samym produktem zwiększającym poślizg.
Rozszerzony opis →Dziurawiec zwyczajny
Roślina o nazwie Hypericum perforatum. Na etykietach należy sprawdzać część rośliny i postać surowca, np. ekstrakt. Obecność nazwy w kosmetyku nie oznacza takiego samego zastosowania jak w preparacie przeznaczonym do spożycia.
EAN — kod produktu
Potoczne określenie numeru identyfikacyjnego przedstawianego zwykle pod kodem kreskowym, na przykład EAN-13. Ułatwia rozpoznanie określonej jednostki handlowej. Sam numer nie potwierdza autentyczności, pełnego składu ani aktualności opisu znalezionego w internecie.
Rozszerzony opis →EDP – woda perfumowana
Skrót od francuskiego eau de parfum, czyli wody perfumowanej. Oznacza kategorię produktu zapachowego, zwykle zawierającego większy udział kompozycji zapachowej niż woda toaletowa tej samej linii. Nie jest jednak obietnicą konkretnej liczby godzin trwałości. Przy porównywaniu perfum warto sprawdzić nie tylko oznaczenie EDP, lecz także profil nut i zalecenia aplikacji.
EDT – woda toaletowa
Skrót od eau de toilette, używany przy wodach toaletowych. Produkty tej kategorii często mają lżejszy charakter niż odpowiadające im wody perfumowane, ale różnice zależą od marki i receptury. Sam skrót nie określa jakości ani gwarantowanej projekcji zapachu. Woda toaletowa może być samodzielnym wyborem na co dzień, jeżeli odpowiada osobistym preferencjom zapachowym.
Ejakulacja
Proces wydalenia nasienia, potocznie nazywany wytryskiem. Jest powiązany z reakcjami układu nerwowego i mięśni, ale nie jest synonimem orgazmu. Odczucia oraz przebieg reakcji seksualnej mogą różnić się między osobami i sytuacjami.
Ejakulat — nasienie
Płyn wydalany podczas wytrysku, zawierający wydzieliny gruczołów i zwykle plemniki. Nie jest złożony wyłącznie z plemników. Sama objętość, kolor lub konsystencja nie pozwalają wiarygodnie ocenić płodności ani działania suplementu.
Ekstrakcja zapachowa
Proces wydobywania wybranych związków zapachowych z surowca, na przykład za pomocą odpowiedniego rozpuszczalnika. Różni się od prostego opisania nuty w perfumach. Zastosowana technika wpływa na charakter i skład pozyskanego materiału.
Rozszerzony opis →Ekstrakt rodzimy
Ekstrakt rozpatrywany bez dodanych po ekstrakcji substancji pomocniczych. Rozróżnienie jest ważne przy odczytywaniu masy ekstraktu i wskaźnika DER. Nie oznacza automatycznie suchych składników: w ekstraktach płynnych i gęstych deklarowana masa może obejmować pozostający rozpuszczalnik.
Ekstrakt roślinny
Preparat otrzymany z określonej części rośliny w procesie wyodrębniania jej składników. Może pochodzić z korzenia, liści, owoców lub innych surowców. Dwa ekstrakty tej samej rośliny nie muszą mieć takiego samego składu: znaczenie mają część rośliny, rozpuszczalnik i sposób przygotowania. Dlatego sama masa ekstraktu nie wystarcza do porównania właściwości dwóch suplementów.
Ekstrakt suchy
Postać ekstraktu otrzymana po usunięciu znacznej części rozpuszczalnika, zwykle mająca formę proszku. Nie jest automatycznie tym samym co zmielona roślina. Słowo suchy nie określa standaryzacji, części rośliny ani ilości wybranego związku w porcji produktu.
Ekstrakt wodny
Ekstrakt przygotowany z wykorzystaniem wody jako rozpuszczalnika ekstrakcyjnego. Metoda wpływa na to, jakie związki przechodzą do wyciągu. Określenie wodny opisuje sposób otrzymywania, a niekoniecznie płynną postać gotowego suplementu lub jego pełny skład.
Ekwiwalent surowca roślinnego
Przeliczona ilość materiału roślinnego odpowiadająca określonej ilości ekstraktu, zgodnie z podanym współczynnikiem. Nie jest fizyczną masą ekstraktu znajdującego się w kapsułce. Oceniając produkt, warto rozróżniać te dwie wartości i standaryzację.
Rozszerzony opis →Elastyczność skóry
Właściwość mechaniczna skóry związana z reakcją na rozciąganie i powrotem do poprzedniego kształtu. Zależy od budowy tkanek, wieku i innych czynników. Deklaracja kosmetyczna wymaga odniesienia do konkretnego produktu.
Rozszerzony opis →Elastyna
Białko związane z elastycznością określonych tkanek, w tym skóry. Pojawia się w opisach pielęgnacji jako element wyjaśniający sprężystość i zmiany zachodzące z wiekiem. Informacja o elastynie w kosmetyku lub materiale reklamowym nie oznacza automatycznie odbudowy włókien w skórze. Działanie preparatu zależy od całej formuły, sposobu stosowania i rzeczywistych danych o produkcie.
Rozszerzony opis →Elektrolity
Substancje, które w płynach tworzą jony przewodzące prąd elektryczny. W kontekście organizmu mówi się między innymi o sodzie, potasie i chlorkach, ważnych dla gospodarki wodnej oraz pracy komórek. Nazwa „elektrolity” nie opisuje jednej stałej receptury napoju czy suplementu.
Emolienty
Grupa składników pomagających zmiękczać i wygładzać powierzchnię skóry oraz ograniczać utratę wody. Mogą należeć do niej różne oleje, estry i inne substancje, nie tylko surowce roślinne. Kosmetyki łączą je często ze składnikami wiążącymi wodę. Słowo emolient określa funkcję w pielęgnacji, a nie pojedynczą recepturę ani zapewnienie, że produkt będzie odpowiedni dla każdej osoby.
Rozszerzony opis →Emulgator
Składnik pomagający utworzyć i utrzymać emulsję z fazy wodnej i tłuszczowej. Jego funkcją jest stabilizacja formuły, a nie samo nawilżanie. Obecność emulgatora w INCI nie określa przeznaczenia ani jakości całego kosmetyku.
Rozszerzony opis →Emulsja
Układ łączący składniki wodne i tłuszczowe, które bez odpowiedniego przygotowania zwykle się rozdzielają. Może mieć postać kremu, mleczka lub balsamu. Rodzaj emulsji wpływa na konsystencję, rozprowadzanie i odczucie produktu na skórze.
Rozszerzony opis →EPA
Skrót nazwy kwasu eikozapentaenowego, należącego do kwasów tłuszczowych omega-3. Jego zawartość może być deklarowana osobno od DHA i całego oleju. Liczba miligramów oleju rybiego nie musi być równa liczbie miligramów EPA.
Rozszerzony opis →Erekcja
Usztywnienie prącia wynikające ze zmian przepływu krwi w jego tkankach. Jest reakcją fizjologiczną zależną między innymi od układu nerwowego i krążenia. Może występować podczas pobudzenia, snu lub bez świadomego zamiaru. Pojedyncza trudność z jej uzyskaniem nie przesądza o zaburzeniu. Powtarzające się problemy wymagają wyjaśnienia przyczyny, zamiast oceniania ich wyłącznie jako braku ochoty.
Rozszerzony opis →Estratetraenol
Związek steroidowy badany w kontekście sygnałów chemicznych i odbioru bodźców przez ludzi. Jego nazwa bywa używana w opisach produktów feromonowych. Wynik badania nad substancją nie jest równoznaczny z potwierdzeniem działania gotowych perfum w codziennych sytuacjach.
Rozszerzony opis →Estrogeny
Grupa hormonów steroidowych pełniących różne funkcje w organizmie, między innymi związane z układem rozrodczym. Ich stężenia zależą od wielu czynników fizjologicznych. Fitoestrogeny to inne związki pochodzenia roślinnego; suplement z takim składnikiem nie jest hormonem estrogenowym.
Ethylhexylglycerin
Nazwa INCI wielofunkcyjnego składnika kosmetycznego, spotykanego między innymi w układach wspierających konserwację formulacji. Bywa łączony z fenoksyetanolem. Ocena jego roli wymaga uwzględnienia całej receptury; nie jest to inna nazwa gliceryny.
Fenkuł włoski
Fenkuł, nazywany koprem włoskim, to Foeniculum vulgare. Nazwa surowca może dotyczyć owoców lub otrzymanego z nich ekstraktu. Nie należy utożsamiać go automatycznie z koprem ogrodowym.
Rozszerzony opis →Fermentowana żywność
Żywność powstała z udziałem kontrolowanej aktywności drobnoustrojów, na przykład niektóre kiszonki i produkty mleczne. Fermentacja zmienia właściwości surowca. Nie każdy taki produkt zawiera żywe mikroorganizmy w chwili spożycia i nie każdy jest probiotykiem.
Feromony
Substancje uczestniczące w komunikacji chemicznej między osobnikami tego samego gatunku. W sklepie określenie to pojawia się przy perfumach i koncentratach zapachowych. U ludzi nie potwierdzono jednoznacznie, że składniki takich kosmetyków wywołują przewidywalne przyciąganie seksualne. Zapach może natomiast wpływać na skojarzenia, odbiór stylu i osobiste samopoczucie.
Film kosmetyczny
Cienka warstwa składników kosmetyku pozostająca na skórze po rozprowadzeniu. Może wpływać na poślizg, miękkość i ograniczenie utraty wody. Film kosmetyczny nie musi być tłusty ani widoczny.
Rozszerzony opis →Fitoestrogeny
Związki roślinne, z których część może oddziaływać z receptorami estrogenowymi. Nie są identyczne z ludzkimi estrogenami. Ich obecność w roślinie nie dowodzi wpływu suplementu na wielkość piersi ani tego, że preparat zastępuje leczenie hormonalne.
Fitosterole
Związki sterolowe pochodzenia roślinnego o budowie zbliżonej do cholesterolu. Ich ilość w ekstrakcie lub preparacie wymaga osobnej deklaracji. Nazwa składnika nie oznacza, że każdy zawierający go produkt spełnia warunki określonych oświadczeń zdrowotnych.
Rozszerzony opis →Flakon
Określenie opakowania kojarzonego przede wszystkim z perfumami, często szklanego i wyposażonego w atomizer. Flakon jest pojemnikiem, a nie jednostką ilości produktu. Przy porównywaniu ofert znaczenie ma deklarowana pojemność, wersja zapachu i rodzaj dozownika.
Rozszerzony opis →Flawonoidy
Jedna z grup polifenoli występujących w roślinach. Należą do niej związki o różnych strukturach i właściwościach. Ilość całego ekstraktu nie informuje automatycznie o zawartości flawonoidów, jeśli producent nie podał odpowiedniej standaryzacji.
Rozszerzony opis →Foliany
Nazwa grupy związków o aktywności witaminy B9. Kwas foliowy jest jedną z form związanych z tym pojęciem, a nie nazwą wszystkich folianów. Etykieta powinna pozwalać rozpoznać źródło składnika i ilość podaną dla porcji.
Rozszerzony opis →Forma chemiczna składnika
Konkretny związek, w którym dany składnik występuje w recepturze, na przykład cytrynian zamiast tlenku określonego minerału. Nazwa formy uzupełnia informację o zawartości. Masa całego związku i ilość dostarczanego pierwiastka mogą oznaczać różne wartości.
Formuła wieloskładnikowa
Receptura zawierająca kilka wyróżnionych składników, na przykład witaminy, minerały lub ekstrakty. Liczba pozycji nie jest sama w sobie oceną jakości. Porównując preparaty, sprawdza się formy i ilości substancji oraz wielkość zalecanej porcji, a nie wyłącznie długość listy.
FOS — fruktooligosacharydy
Krótkie łańcuchy cukrowe należące do fruktanów, wykorzystywane między innymi w żywieniu mikrobioty. Nie są żywymi bakteriami. Przy ocenie produktu należy rozróżnić ilość FOS, zawartość kultur drobnoustrojów i całkowitą masę porcji.
Rozszerzony opis →Fosfatydylocholina
Fosfolipid zawierający cholinę, obecny między innymi w błonach komórkowych i preparatach lecytynowych. Bywa elementem formuł liposomalnych. Sama nazwa w składzie nie potwierdza parametrów gotowych liposomów, ich wielkości ani skuteczności wchłaniania produktu.
Rozszerzony opis →Fotoprotekcja
Zespół działań ograniczających ekspozycję skóry na promieniowanie słoneczne: między innymi cień, odzież i odpowiednie kosmetyki. SPF opisuje tylko część informacji o ochronie. Suplementy i produkty reklamowane „na opalanie” nie zastępują tych działań.
Fotostarzenie
Zmiany struktury i wyglądu skóry związane z długotrwałą ekspozycją na promieniowanie, szczególnie UV. Nakładają się na naturalne procesy starzenia, lecz nie są z nimi tożsame. Nazwa składnika antyoksydacyjnego w kosmetyku lub suplemencie nie określa stopnia ochrony przeciwsłonecznej.
Fougère
Rodzina zapachowa, której nazwa po francusku oznacza paproć. Klasyczne skojarzenia obejmują lawendę, kumarynową miękkość i tonacje mchu. Nie oznacza to ekstraktu z paproci ani obowiązkowej obecności określonego naturalnego surowca w każdej kompozycji.
Rozszerzony opis →Frezja
Nuta kwiatowa spotykana w opisach perfum, kojarzona z lekkością i świeżością kompozycji. Określa wrażenie zapachowe, a nie pełną recepturę. Wymienienie frezji w piramidzie zapachu nie oznacza samo w sobie, że produkt zawiera naturalny ekstrakt z tego kwiatu.
Garcinia cambogia
Nazwa surowca roślinnego spotykana w suplementach. Przy porównywaniu preparatów sprawdzaj, czy wykaz mówi o owocach, wybranej części owocu czy ekstrakcie oraz czy podaje standaryzację. Sama nazwa nie określa stężenia składników ekstraktu.
Rozszerzony opis →Gliceryna
Substancja powszechnie stosowana w kosmetykach, oznaczana w INCI jako Glycerin. Ma zdolność wiązania wody i może pomagać utrzymać odpowiednią wilgotność receptury oraz skóry. Efekt gotowego preparatu zależy od całego składu, a nie od samej obecności gliceryny. Jej pochodzenia roślinnego lub innego nie da się pewnie ustalić wyłącznie na podstawie nazwy zamieszczonej w wykazie składników.
Rozszerzony opis →Glikemia
Stężenie glukozy we krwi, wyrażane zwykle w mg/dl lub mmol/l. Wartość zależy między innymi od czasu od posiłku oraz warunków pomiaru. Pojedyncza liczba bez tego kontekstu nie stanowi pełnej oceny gospodarki węglowodanowej ani podstawy do dobierania suplementu.
Glikol propylenowy
Składnik znany w INCI jako Propylene Glycol, używany między innymi jako rozpuszczalnik i humektant. Może pomagać utrzymać wodę w formule. Nie jest tym samym co gliceryna, a tolerancja zależy od zastosowanej receptury.
Rozszerzony opis →Glikozydy
Związki, w których część cukrowa jest połączona z inną częścią cząsteczki. Określenie obejmuje bardzo różne substancje roślinne. Nie jest synonimem glukozy ani informacją o słodkim smaku lub zawartości cukru w całym produkcie.
Rozszerzony opis →GOS — galaktooligosacharydy
Grupa oligosacharydów zawierających jednostki galaktozy, stosowana między innymi w preparatach żywieniowych. Nie należy mylić jej z nazwą szczepu bakterii. Właściwości konkretnego produktu zależą od składu i ilości podanej w porcji.
Gourmand
Określenie kompozycji przywołujących skojarzenia z deserami, na przykład wanilią, karmelem, czekoladą lub pralinkami. Opisuje wrażenie zapachowe. Nie oznacza, że produkt zawiera żywność, jest jadalny ani nadaje się do stosowania doustnego.
Rozszerzony opis →Goździki
W kontekście nut korzennych nazwa odnosi się do przyprawy, odróżnianej od kwiatu goździka. Wrażenie może być ciepłe i wyraziste. Znaczenie należy odczytywać z całego opisu kompozycji, ponieważ ta sama polska nazwa może przywoływać różne skojarzenia.
Rozszerzony opis →Gra wstępna
Umowna nazwa aktywności budujących bliskość i pobudzenie, takich jak rozmowa, dotyk, pocałunki czy masaż. Nie musi prowadzić do penetracji ani stanowić jedynie przygotowania do innej czynności. Jej forma i tempo zależą od preferencji uczestników. W opisach akcesoriów i kosmetyków oznacza kontekst ich użycia, a podstawą przyjemnego kontaktu pozostaje wzajemna zgoda i komunikacja.
Rozszerzony opis →Granat
Owoc rośliny Punica granatum, wykorzystywany spożywczo oraz jako źródło surowców roślinnych. Sok, skórka, nasiona i ekstrakty mają odmienne składy. Sama nazwa granatu na etykiecie nie określa zawartości polifenoli ani ilości konkretnej substancji.
Gryka
Roślina wykorzystywana jako surowiec spożywczy. W opisie składnika ważne jest, czy użyto nasion, innej części rośliny, proszku czy ekstraktu. Nazwa gryka nie określa automatycznie składu całego produktu.
Guarana
Roślina o nazwie Paullinia cupana, której nasiona naturalnie zawierają kofeinę. Ilość ekstraktu z guarany nie jest automatycznie ilością kofeiny. Zawartość kofeiny zależy od specyfikacji i standaryzacji surowca.
Rozszerzony opis →HACCP
System analizy zagrożeń i krytycznych punktów kontroli stosowany w zapewnianiu bezpieczeństwa żywności. Dotyczy rozpoznawania zagrożeń i nadzorowania istotnych etapów procesu. Logo lub wzmianka o HACCP nie jest potwierdzeniem skuteczności suplementu ani dowodem, że produkt ma właściwości lecznicze. Informacje o systemie produkcji należy oddzielać od składu, porcji i przeznaczenia preparatu.
Rozszerzony opis →HCl — chlorowodorek
Dopisek oznaczający chlorowodorkową postać danego związku, na przykład L-argininy lub berberyny. Nie jest nazwą osobnego ekstraktu roślinnego. Przy porównywaniu ilości warto ustalić, czy deklaracja dotyczy masy soli, czy samej wskazanej substancji.
Higiena snu
Zbiór nawyków i warunków sprzyjających regularnemu, odpowiedniemu odpoczynkowi nocnemu. Obejmuje między innymi rytm dnia oraz środowisko sypialni. Nie jest nazwą preparatu ani samodzielnym sposobem rozpoznawania i leczenia zaburzeń snu.
HPMC
Skrót nazwy hydroksypropylometylocelulozy, pochodnej celulozy używanej między innymi w otoczkach kapsułek. Jest alternatywnym materiałem otoczki względem żelatyny. Sama informacja o otoczce HPMC nie potwierdza jednak wegańskiego pochodzenia wszystkich pozostałych składników produktu.
Humektanty
Składniki kosmetyczne mające zdolność wiązania wody, na przykład gliceryna i wybrane formy kwasu hialuronowego. Pomagają budować właściwości nawilżające preparatu. Ich działanie zależy od pozostałych składników oraz warunków użycia, dlatego samo wskazanie humektantu nie opisuje całego kosmetyku. Nawilżanie skóry nie jest tym samym co natłuszczanie, chociaż oba efekty mogą występować w jednej formule.
Rozszerzony opis →Hydrolat
Wodny produkt powstający przy destylacji surowca roślinnego, zawierający część rozpuszczalnych i lotnych składników. Ma inny skład niż olejek eteryczny. Nie każdy kosmetyk opisany jako woda kwiatowa jest hydrolatem z destylacji.
Rozszerzony opis →Hydrolizat białka
Białko poddane procesowi rozkładu na mniejsze fragmenty, przede wszystkim peptydy. Nie oznacza to automatycznie braku właściwości uczulających. Znaczenie mają źródło białka, zakres hydrolizy oraz przeznaczenie konkretnej formuły.
Ilość ekstraktu a ilość substancji czynnej
Masa wyciągu obejmuje cały ekstrakt, nie tylko związek wskazany w standaryzacji. Przykładowo 100 mg ekstraktu standaryzowanego na 10% związku odpowiada 10 mg tego związku, o ile właśnie tak określono podstawę procentu.
Rozszerzony opis →Ilość kosmetyku na aplikację
Porcja kosmetyku przeznaczona do jednego użycia na wskazanym obszarze. Powinna wynikać z instrukcji i rodzaju produktu. Zbyt gruba warstwa może zmieniać komfort i utrudniać rozprowadzanie bez zwiększania oczekiwanego efektu.
Rozszerzony opis →Imbir
Roślina Zingiber officinale, której kłącze jest używane jako przyprawa i surowiec do ekstraktów. Nie należy mylić kłącza z korzeniem w ścisłym opisie botanicznym. Charakter ekstraktu zależy między innymi od przetwarzania i standaryzacji.
Rozszerzony opis →INCI
Międzynarodowy system nazw składników kosmetycznych używany w wykazach na opakowaniach. Pomaga rozpoznać substancje niezależnie od języka opisu handlowego. Lista INCI opisuje recepturę, podczas gdy piramida nut przedstawia wrażenia zapachowe. Obecność nazwy składnika nie ujawnia jego dokładnego stężenia, a sam wpis w bazie nazw nie jest potwierdzeniem skuteczności danego kosmetyku.
Indeks glikemiczny
Wskaźnik porównujący odpowiedź stężenia glukozy po określonej ilości przyswajalnych węglowodanów z produktu względem wzorca, w ustalonych warunkach. Nie uwzględnia samodzielnie wielkości zwykłej porcji ani całego składu posiłku, dlatego nie jest pełną oceną jego wartości żywieniowej.
Insulinooporność
Zmniejszona odpowiedź komórek na działanie insuliny, hormonu uczestniczącego w regulacji stężenia glukozy. Jest pojęciem dotyczącym funkcjonowania organizmu, a nie nazwą składnika. Jej ocena wymaga kontekstu medycznego; opis produktu nie służy do samodzielnego rozpoznania tego stanu.
Interakcje
Wzajemne oddziaływanie substancji, które może zmieniać ich działanie, wchłanianie lub tolerancję. Dotyczy nie tylko leków, lecz także niektórych suplementów i składników roślinnych. Łączenie produktów o podobnym przeznaczeniu nie zawsze jest obojętne. Przed użyciem kilku preparatów warto porównać składy i ostrzeżenia, a informacje o przyjmowanych środkach przekazać osobie prowadzącej leczenie.
Rozszerzony opis →Inulina
Rodzaj fruktanu występujący w niektórych roślinach i stosowany jako składnik błonnikowy. Może pełnić w żywności także funkcje technologiczne. Nie jest hormonem insuliną; podobieństwo nazw nie oznacza podobnego zastosowania ani możliwości zastępowania leczenia.
Irys
Nuta perfumeryjna często kojarzona z miękkością, pudrowością i suchą elegancją. Naturalne materiały irysowe otrzymuje się z przygotowanych kłączy, a nie po prostu z płatków kwiatu. Podobne wrażenie może być także odtwarzane kompozycją innych substancji.
IU — jednostka międzynarodowa
Jednostka opisująca aktywność biologiczną wybranych substancji, a nie ich uniwersalną masę. Przeliczenie na mikrogramy lub miligramy zależy od konkretnej substancji i jej formy. Dlatego nie można stosować jednego przelicznika IU do wszystkich witamin.
Rozszerzony opis →Izolat zapachowy
Pojedynczy związek wydzielony z bardziej złożonego materiału, na przykład olejku. W odróżnieniu od całego olejku wnosi bardziej określoną nutę. Nazwa izolat nie oznacza gotowych perfum ani produktu przeznaczonego do bezpośredniej aplikacji.
Jabłczan cytruliny
Postać składnika łącząca cytrulinę i jabłczan. Przy podanej proporcji, np. 2:1, masa całego składnika nie oznacza tej samej masy samej L-cytruliny. Porównanie wymaga uwzględnienia proporcji i porcji.
Jakość snu
Określenie odnoszące się do przebiegu i odczuwanej regenerującej wartości snu, nie tylko liczby godzin w łóżku. Może obejmować między innymi łatwość zasypiania, wybudzenia i samopoczucie po przebudzeniu. Różni się od higieny snu, która opisuje sprzyjające mu nawyki i warunki.
Jaśmin
Nuta kwiatowa o bogatym charakterze, pojawiająca się w perfumach, olejkach i świecach. W zależności od kompozycji może być odbierana jako świeża, słodka, kremowa lub intensywna. Często należy do nut serca i łączy się z owocami, drewnem albo piżmem. Nazwa jaśminu w piramidzie zapachowej opisuje wrażenie sensoryczne i nie zastępuje informacji o składnikach podanych na etykiecie.
Rozszerzony opis →Jeżówka purpurowa
Echinacea purpurea to nazwa botaniczna jeżówki purpurowej. W recepturach mogą występować różne części rośliny i rodzaje ekstraktów. Nazwa rodzaju Echinacea nie zawsze identyfikuje ten sam gatunek.
Rozszerzony opis →Kapsułka wegańska
Kapsułka z otoczką wykonaną bez surowców pochodzenia zwierzęcego, na przykład z odpowiedniego pochodnego materiału celulozowego. Określenie może dotyczyć samej osłonki, dlatego nie przesądza automatycznie o całym preparacie. Oceniając zgodność produktu z dietą wegańską, trzeba sprawdzić również pozostałe składniki i deklarację producenta. Wegański nie oznacza przy tym braku alergenów.
Rozszerzony opis →Karbomer
Nazwa grupy polimerów stosowanych w kosmetykach między innymi do zagęszczania i tworzenia żelowej konsystencji. W INCI występuje jako Carbomer. Nie jest składnikiem aktywnym odpowiadającym za wszystkie deklarowane efekty żelu.
Karczoch
Roślina znana jako warzywo, której nazwa występuje także w opisach ekstraktów. Jadalna część karczocha i liść użyty do przygotowania surowca nie są tym samym. W opisie suplementu warto sprawdzić część rośliny, rodzaj ekstraktu i jego ilość w porcji.
Rozszerzony opis →Kardamon
Przyprawa, której nazwa w perfumach określa nutę korzenną. Może nadawać kompozycji aromatyczny charakter i kontrastować z nutami słodkimi lub świeżymi. Opis zapachowy nie pozwala samodzielnie ustalić, czy użyto olejku naturalnego, ekstraktu czy odpowiednio zbudowanego akordu.
Ketoza
Stan metaboliczny, w którym wzrasta wytwarzanie i wykorzystywanie ciał ketonowych jako źródła energii. Może występować w różnych okolicznościach, między innymi przy bardzo niskiej podaży węglowodanów. Nie jest tożsama z kwasicą ketonową ani gwarancją zmniejszenia masy ciała.
Klementynka
Nazwa cytrusu używana także do opisywania świeżej, owocowej nuty perfum. W piramidzie zapachowej pomaga określić charakter kompozycji i pierwsze wrażenie po aplikacji. Nie zastępuje wykazu INCI ani informacji o rodzaju surowca zapachowego.
Rozszerzony opis →Kmin rzymski
Roślina przyprawowa określana jako Cuminum cyminum. Kmin rzymski i kminek zwyczajny to różne rośliny. Przy porównaniu receptur sprawdzaj nazwę botaniczną i postać użytego surowca.
Rozszerzony opis →Kofeina
Substancja występująca naturalnie m.in. w kawie, herbacie i guaranie. Kofeina bezwodna oznacza określoną postać samej substancji, nie ekstrakt roślinny. Do oceny całkowitej ilości trzeba uwzględnić wszystkie jej źródła w produkcie.
Rozszerzony opis →Kolagen
Rodzina białek stanowiących element struktury wielu tkanek organizmu, w tym skóry. W produktach handlowych nazwa może odnosić się do składnika kosmetyku lub preparatu spożywczego, które różnią się drogą stosowania. Nałożenie kosmetyku z kolagenem nie oznacza prostego uzupełnienia kolagenu w głębokich warstwach skóry. Właściwości gotowej receptury trzeba odróżnić od biologicznej roli białka.
Rozszerzony opis →Komfort intymny
Subiektywne poczucie wygody i braku niepożądanego dyskomfortu w okolicy intymnej. Zależy od wielu czynników, nie tylko od stosowanego produktu. Pieczenie, ból lub inne utrzymujące się objawy nie powinny być traktowane jako normalny koszt pielęgnacji.
Kompozycja zapachowa
Mieszanka substancji zapachowych tworząca charakter perfum, olejku lub kosmetyku. Może łączyć akordy kwiatowe, owocowe, drzewne, korzenne i wiele innych. Jej odbiór zmienia się podczas odparowywania poszczególnych składników. Ta sama kompozycja może pachnieć nieco inaczej na różnych osobach, dlatego opis nut pomaga w wyborze, lecz nie zastępuje próby zapachu.
Rozszerzony opis →Komunikacja o potrzebach
Rozmowa o preferencjach, granicach i komforcie osób uczestniczących w kontakcie intymnym. Pozwala uzgodnić między innymi stosowanie produktów i sposób dotyku. Nie wymaga spełniania gotowego scenariusza, a zmiana zdania jest dopuszczalna na każdym etapie.
Rozszerzony opis →Koncentracja uwagi
Zdolność kierowania uwagi na wybrane zadanie lub bodziec i utrzymywania jej mimo rozpraszaczy. Zależy między innymi od odpoczynku, otoczenia i trudności zadania. Nie jest tym samym co pamięć; nazwa produktu na koncentrację nie stanowi dowodu poprawy tej zdolności.
Koncentracja zapachu
Udział kompozycji zapachowej w gotowym produkcie, jeśli producent go podaje. Wyższa koncentracja nie musi oznaczać większej projekcji ani identycznej trwałości każdej receptury. Oznaczenia EDP i EDT same nie ujawniają dokładnych proporcji składników.
Koncentrat feromonów
Nazwa handlowa preparatów sprzedawanych jako skoncentrowane mieszanki składników określanych jako feromonowe. Niektóre są bezwonne, inne mają własną kompozycję zapachową. Koncentrat nie jest jednostką określającą siłę działania na ludzi. Sposób aplikacji, miejsce stosowania i możliwość łączenia z perfumami należy odczytać z instrukcji konkretnego produktu.
Rozszerzony opis →Koniczyna łąkowa
Trifolium pratense to nazwa botaniczna koniczyny łąkowej. W suplementach spotyka się jej ekstrakty, czasem z oznaczoną zawartością izoflawonów. Masa ekstraktu i ilość izoflawonów nie są tą samą wartością.
Rozszerzony opis →Konserwant
Składnik pomagający chronić kosmetyk przed niepożądanym rozwojem drobnoustrojów podczas przechowywania i użytkowania. Nie oznacza sterylności produktu. Skuteczność ochrony zależy od całej receptury, opakowania i warunków używania.
Konsystencja kosmetyku
Cechy fizyczne kosmetyku odczuwane podczas aplikacji, takie jak gęstość, płynność i łatwość rozprowadzania. Konsystencja wpływa na wygodę użycia, ale sama nie określa ilości składników aktywnych ani skuteczności produktu.
Rozszerzony opis →Konwalia
Nuta kwiatowa kojarzona ze świeżym, lekkim bukietem perfum. W opisie kompozycji określa wrażenie zapachowe, które może być odtworzone za pomocą różnych materiałów. Nie oznacza, że do kosmetyku dodano roślinę lub wyciąg z konwalii.
Rozszerzony opis →Kopuliny — copulins
Określenie mieszaniny związków, przede wszystkim krótkołańcuchowych kwasów, spotykane w badaniach nad sygnałami chemicznymi i w marketingu feromonów. Nie jest nazwą jednej substancji o stałej recepturze. Nie stanowi dowodu skuteczności konkretnego produktu w relacjach międzyludzkich.
Rozszerzony opis →Kordyceps
Nazwa handlowa surowców grzybowych stosowanych w suplementach. Warto sprawdzić gatunek, użycie owocnika lub grzybni oraz postać ekstraktu. Sam napis kordyceps nie określa ilości poszczególnych związków w preparacie.
Rozszerzony opis →Kortyzol
Hormon steroidowy wytwarzany przez korę nadnerczy, uczestniczący między innymi w regulacji metabolizmu i odpowiedzi na stres. Jego stężenie naturalnie zmienia się w ciągu doby. Nie jest wyłącznie „złym hormonem”, a obniżanie go nie jest uniwersalnym celem suplementacji.
Kozieradka
Roślina o nazwie Trigonella foenum-graecum, której nasiona są wykorzystywane kulinarnie i jako surowiec do preparatów roślinnych. Ekstrakt różni się od zmielonych nasion. Część rośliny, standaryzacja i ilość porcji pomagają rozróżnić produkty.
Rozszerzony opis →Krwawnik pospolity
Roślina o nazwie Achillea millefolium. W nazwie surowca należy odróżniać ziele, kwiat oraz ekstrakt otrzymany z określonej części rośliny. Różne postacie surowca nie są automatycznie równoważne.
Rozszerzony opis →KSM-66®
Nazwa handlowa określonego ekstraktu z korzenia ashwagandhy, spotykana na etykietach suplementów. Nie jest nazwą botaniczną rośliny ani ogólnym określeniem wszystkich ekstraktów. Porównanie wymaga sprawdzenia autentycznej specyfikacji, ilości ekstraktu i standaryzacji podanej przez producenta.
Kurkuma
Roślina znana jako Curcuma longa, której kłącze wykorzystuje się jako przyprawę i surowiec do ekstraktów. Zawiera grupę związków nazywanych kurkuminoidami, do których należy kurkumina. Proszek z kłącza, ekstrakt i wyizolowana kurkumina mają różną charakterystykę. Przy porównaniu suplementów trzeba sprawdzić, której postaci dotyczy podana masa i czy producent określa standaryzację.
Rozszerzony opis →Kurkumina
Jeden z kurkuminoidów występujących w kurkumie. Nie jest synonimem całej przyprawy ani całego ekstraktu z kłącza. Ilość kurkuminy należy odróżniać od masy ekstraktu oraz od łącznej zawartości kurkuminoidów.
Rozszerzony opis →Kurkuminoidy
Grupa związków występujących w kurkumie, obejmująca między innymi kurkuminę. Standaryzacja na kurkuminoidy opisuje ich łączny udział według określonej specyfikacji. Nie oznacza, że cała ta ilość jest czystą kurkuminą.
Kwas askorbinowy
Związek o aktywności witaminy C, często wymieniany w składzie jako kwas L-askorbinowy. Nie jest tym samym co kwas cytrynowy. Określenie liposomalna dotyczy sposobu przygotowania formuły, a nie nazwy odmiennej witaminy.
Kwas cytrynowy
Związek występujący w INCI jako Citric Acid. W wielu kosmetykach pomaga ustawić odpowiednie pH. Samo wymienienie go na końcu składu nie świadczy o działaniu złuszczającym ani o wysokim stężeniu kwasów w produkcie.
Kwas foliowy
Forma folianów, czyli związków zaliczanych do witaminy B9, stosowana w żywności wzbogacanej i suplementach. Foliany uczestniczą między innymi w procesach podziału komórek. Na etykietach można spotkać różne formy tego składnika, których nie należy utożsamiać bez sprawdzenia oznaczeń. Informacja o zawartości służy porównaniu porcji, a dobór suplementacji powinien uwzględniać sytuację danej osoby.
Rozszerzony opis →Kwas hialuronowy
Związek wiążący wodę, naturalnie obecny w organizmie i stosowany w różnych formach w kosmetykach. W wykazie INCI może pojawiać się także jako sól, na przykład Sodium Hyaluronate. Formuły różnią się rodzajem surowca, jego wielkością cząsteczek i stężeniem. Obecność kwasu hialuronowego w kosmetyku do pielęgnacji nie oznacza takiego samego działania jak zabieg z użyciem wypełniacza.
Rozszerzony opis →Kwas mlekowy
Związek znany w INCI jako Lactic Acid, wykorzystywany w różnych funkcjach kosmetycznych, także do regulacji pH. Znaczenie jego obecności zależy od stężenia i formuły. Nie każdy produkt z tym składnikiem jest preparatem peelingującym.
Kwasy tłuszczowe
Składniki wielu lipidów, różniące się długością łańcucha i budową chemiczną. Wyróżnia się między innymi kwasy nasycone, jednonienasycone i wielonienasycone. Informacja o ilości całego oleju nie jest tym samym co zawartość konkretnego kwasu tłuszczowego.
Kwasy żółciowe
Grupa związków uczestniczących między innymi w procesach związanych z trawieniem i wchłanianiem tłuszczów. Poszczególne kwasy różnią się budową i właściwościami. Opis ich roli w organizmie nie oznacza, że suplement leczy schorzenia wątroby lub dróg żółciowych.
Kwercetyna
Związek roślinny należący do flawonoidów, występujący naturalnie w różnych produktach spożywczych. Może być wymieniany jako odrębny składnik lub część charakterystyki ekstraktu. Masa ekstraktu nie oznacza automatycznie takiej samej ilości kwercetyny.
Kwiat pomarańczy
Nuta kwiatowa przywołująca zapach kwiatów drzewa pomarańczowego, a nie wyłącznie owocowej skórki. W perfumach warto odróżniać ją od ogólnej nuty pomarańczy. Neroli jest nazwą konkretnego rodzaju surowca; opis nuty kwiatu pomarańczy ma szersze znaczenie.
Rozszerzony opis →L-arginina
Aminokwas uczestniczący w wielu procesach metabolicznych, między innymi w wytwarzaniu tlenku azotu. Występuje naturalnie w żywności i jest dodawany do niektórych suplementów. Opis roli argininy w organizmie nie oznacza, że każdy zawierający ją preparat zapewnia określony efekt seksualny lub sportowy. Znaczenie mają ilość, postać składnika i cała receptura podana na etykiecie.
Rozszerzony opis →L-arginina HCl
Chlorowodorek L-argininy, czyli jedna z postaci chemicznych argininy. Skrót HCl opisuje postać soli. Masa chlorowodorku nie jest automatycznie równa masie samej L-argininy; należy sprawdzić sposób deklarowania ilości na etykiecie.
Rozszerzony opis →L-cytrulina
Aminokwas związany z przemianami argininy i cyklem mocznikowym. Spotyka się go w preparatach dotyczących aktywności fizycznej oraz witalności. L-cytrulina i jabłczan cytruliny nie są nazwami tej samej postaci surowca, dlatego ich ilości nie powinno się porównywać bez sprawdzenia specyfikacji. Informacja o udziale w procesach organizmu nie potwierdza skuteczności dowolnego suplementu.
Rozszerzony opis →L-karnityna
Związek uczestniczący w przemianach związanych z transportem kwasów tłuszczowych w komórkach. Występuje w organizmie i w niektórych produktach żywnościowych. Sama obecność w suplemencie nie dowodzi zwiększenia spalania tkanki tłuszczowej ani poprawy płodności.
L-treonian magnezu
Postać magnezu związana z kwasem L-treonowym, wymieniana w składach wybranych suplementów. Masa tego związku jest większa niż masa zawartego w nim magnezu. Liczbę miligramów L-treonianu należy więc odróżnić od ilości magnezu podanej w tabeli.
L-tryptofan
Niezbędny aminokwas obecny w białkach żywności i uczestniczący w różnych przemianach organizmu. Nie jest tym samym co serotonina ani melatonina. Opis jego udziału w szlakach metabolicznych nie oznacza, że produkt działa jak lek na sen lub nastrój.
Rozszerzony opis →L-tyrozyna
Aminokwas wykorzystywany do budowy białek i jako materiał wyjściowy w syntezie określonych związków organizmu. Jej roli fizjologicznej nie należy utożsamiać z efektem dowolnego suplementu. Ilość i postać składnika odczytuje się z etykiety.
Rozszerzony opis →Lactobacillus
Nazwa rodzaju bakterii spotykana w opisach kultur i preparatów probiotycznych. Część dawniej zaliczanych do niego gatunków ma obecnie nowe nazwy rodzajowe. Do dokładnej identyfikacji potrzebne są gatunek i oznaczenie szczepu, nie tylko wspólna nazwa grupy.
Lateks
Materiał używany między innymi w części prezerwatyw i rękawic. Może być źródłem reakcji uczuleniowych u osób wrażliwych. Zgodność produktu intymnego z lateksem trzeba sprawdzić w instrukcji konkretnego wyrobu; nie wynika ona wyłącznie z nazwy handlowej.
Rozszerzony opis →Laur Konsumenta
Nazwa programu wyróżnień konsumenckich pojawiająca się w materiałach marek i na grafikach produktowych. Takie oznaczenie odnosi się do zasad konkretnego plebiscytu oraz jego edycji. Nie zastępuje specyfikacji, oceny bezpieczeństwa ani badań potwierdzających działanie produktu. Warto odróżnić wyróżnienie marki lub linii od informacji dotyczącej dokładnie wybranego wariantu i opakowania.
Rozszerzony opis →Lawenda
Nazwa rośliny i nuty zapachowej kojarzonej z charakterem kwiatowo-ziołowym. Może pojawiać się w perfumach, kosmetykach i opisach aromatów. Nazwę nuty należy odróżniać od nazwy określonego olejku w INCI, jego stężenia oraz przeznaczenia gotowego produktu.
Łączenie suplementów
Równoczesne stosowanie więcej niż jednego suplementu. Wymaga zsumowania powtarzających się składników i uwzględnienia leków, diety oraz przeciwwskazań. Większa liczba preparatów nie oznacza lepszego efektu.
Rozszerzony opis →Lecytyna
Nazwa mieszaniny fosfolipidów pozyskiwanych z różnych surowców, na przykład słonecznika lub soi. Nie jest synonimem czystej fosfatydylocholiny. Źródło i skład mieszaniny mają znaczenie przy odczytywaniu informacji o recepturze i alergenach.
Libido
Określenie popędu seksualnego, czyli ogólnej ochoty na aktywność seksualną. Jego natężenie może zmieniać się wraz ze stresem, snem, samopoczuciem, relacją i etapem życia. Nie istnieje jedna prawidłowa częstotliwość pożądania wspólna dla wszystkich. Libido nie jest też równoznaczne ze zdolnością do erekcji ani z gotowością do kontaktu w każdej konkretnej sytuacji.
Rozszerzony opis →Liczba porcji w opakowaniu
Wynik podzielenia ilości produktu przez wielkość wskazanej porcji. Przykładowo 60 kapsułek przy stosowaniu dwóch dziennie daje 30 dziennych porcji. Sama liczba kapsułek nie określa długości stosowania.
Rozszerzony opis →Limonene
Nazwa INCI limonenu, substancji zapachowej kojarzonej z nutami cytrusowymi. Może występować w kompozycji zapachowej lub jako składnik surowców naturalnych. Osoby uczulone powinny sprawdzać wykaz składników; naturalne pochodzenie nie wyklucza możliwości reakcji alergicznej.
Linalool
Nazwa INCI linalolu, substancji zapachowej obecnej również w niektórych surowcach naturalnych. Może być wymieniana oddzielnie na etykiecie kosmetyku. Opis nut zapachowych nie zastępuje tej informacji, zwłaszcza gdy użytkownik zna swoje uczulenie na konkretny składnik.
Lipidy
Szeroka grupa związków obejmująca między innymi tłuszcze, woski i składniki bariery skóry. W kosmetykach wpływają na natłuszczenie, konsystencję oraz odczucie po aplikacji. Nie wszystkie lipidy mają tę samą budowę ani zachowują się identycznie.
Rozszerzony opis →Liposomy
Drobne struktury zbudowane z warstw lipidowych, wykorzystywane w niektórych recepturach do przenoszenia innych substancji. Określenie liposomalny opisuje sposób przygotowania produktu, a nie osobną witaminę czy składnik odżywczy. Jakość takich układów zależy od konkretnej technologii i trwałości formuły. Sama nazwa nie pozwala określić, jaką część składnika organizm rzeczywiście wykorzysta.
Łopian
Nazwa rośliny, której korzeń lub inne części mogą być wymieniane jako surowiec roślinny. Sam zapis „łopian” nie określa sposobu przetworzenia ani ilości ekstraktu. Pełniejsza informacja powinna wskazywać gatunek, część rośliny oraz zawartość w produkcie.
Lotność składnika
Zdolność substancji do przechodzenia do fazy gazowej w danych warunkach. W perfumerii pomaga wyjaśnić zmienność kompozycji w czasie. Szybkość odparowania zależy także od temperatury, podłoża i pozostałych składników mieszaniny.
Rozszerzony opis →Lubczyk ogrodowy
Levisticum officinale to nazwa botaniczna lubczyku. Roślina jest wykorzystywana jako przyprawa i surowiec do ekstraktów. W składzie produktu znaczenie ma wskazana część rośliny oraz postać surowca.
Rozszerzony opis →Lubrykant
Produkt przeznaczony do zmniejszania tarcia podczas kontaktu intymnego lub używania odpowiednich akcesoriów. Występuje w różnych bazach i konsystencjach, dlatego zakres stosowania zależy od konkretnej receptury. Trzeba sprawdzić zgodność z prezerwatywami i materiałami akcesoriów. Kosmetyk do masażu ciała nie staje się lubrykantem tylko dlatego, że ma śliską konsystencję.
Lubrykant na bazie wody
Preparat poślizgowy, w którym istotną część receptury stanowi woda. Zwykle łatwo się zmywa, a w trakcie użycia może wymagać ponownej aplikacji. Nie wszystkie produkty wodne mają taki sam skład, pH czy przeznaczenie. Zgodność z prezerwatywami i akcesoriami należy potwierdzić na etykiecie; sama informacja o bazie wodnej nie opisuje wszystkich właściwości gotowej formuły.
Rozszerzony opis →Lubrykant silikonowy
Preparat poślizgowy oparty na odpowiednich silikonach, często zachowujący śliskość dłużej niż produkt wodny. Nie rozpuszcza się w wodzie tak jak typowy żel na jej bazie. Przy stosowaniu z akcesoriami silikonowymi trzeba zweryfikować zgodność materiałów w instrukcji. Określenie bazy nie przesądza o zastosowaniu wewnętrznym ani o kompatybilności z każdym rodzajem prezerwatywy.
Rozszerzony opis →Lucerna siewna
Roślina o nazwie Medicago sativa, znana także jako alfalfa. W produktach mogą występować surowce z liści lub innych części rośliny. Informację o części i postaci ekstraktu należy odczytywać z etykiety.
Rozszerzony opis →Lukrecja gładka
Glycyrrhiza glabra to nazwa botaniczna lukrecji gładkiej. W ekstraktach bywa oznaczana zawartość kwasu glicyryzynowego. Masa ekstraktu i zawartość tego związku wymagają osobnego odczytania z etykiety.
Rozszerzony opis →Maca
Roślina pochodząca z regionu andyjskiego, zwykle opisywana nazwą Lepidium meyenii. W suplementach spotyka się sproszkowany surowiec oraz ekstrakty, które różnią się sposobem przygotowania i koncentracją. Maca występuje w ofertach związanych z witalnością i seksualnością. Nazwa rośliny nie potwierdza jednak konkretnego efektu gotowego preparatu ani nie pozwala przenosić właściwości pomiędzy różnymi recepturami.
Rozszerzony opis →Magnez
Składnik mineralny uczestniczący między innymi w pracy mięśni, układu nerwowego i przemianach energetycznych. W suplementach może występować w postaci różnych soli, których nazwa nie jest równoznaczna z ilością samego magnezu. Do porównania produktów służy zawartość pierwiastka w porcji. Magnez z żywności i kilku preparatów należy rozpatrywać łącznie w kontekście całego sposobu żywienia.
Rozszerzony opis →Magnez elementarny
Określenie ilości samego magnezu dostarczanej przez jego związek chemiczny. Nie oznacza metalicznego magnezu w kapsułce. To tę ilość należy odróżniać od masy cytrynianu, L-treonianu lub innej substancji stanowiącej źródło magnezu.
Magnolia
Nazwa kwiatu stosowana także do opisywania nuty kwiatowej w kompozycji perfum. Jej charakter należy odczytywać w połączeniu z pozostałymi nutami, a nie jako samodzielną ocenę intensywności lub trwałości produktu. Lista nut nie zastępuje składu kosmetyku.
Masa kapsułki a masa składnika
Cała kapsułka obejmuje jej zawartość, a zależnie od sposobu oznaczenia również otoczkę. Ilość pojedynczego składnika może stanowić tylko część tej masy. Duża liczba na etykiecie wymaga sprawdzenia tabeli i podstawy podania wartości.
Rozszerzony opis →Masa netto
Masa zawartości produktu bez opakowania. Nie jest tym samym co masa całej przesyłki ani suma masy składników aktywnych. W suplementach masa netto może obejmować również otoczki kapsułek i składniki technologiczne. Liczba kapsułek, ilość w porcji oraz masa netto opisują różne właściwości opakowania, dlatego warto czytać je łącznie podczas porównywania wariantów.
Rozszerzony opis →Masaż erotyczny
Forma bliskiego kontaktu oparta na dotyku, komforcie i wspólnie uzgodnionych granicach. Może służyć odprężeniu oraz budowaniu nastroju, bez obowiązku przechodzenia do kolejnych aktywności. Olejek lub świeca do masażu ułatwiają poślizg wyłącznie w zakresie wskazanym na etykiecie. Znaczenie mają rozmowa o preferencjach, dobór nacisku i możliwość przerwania kontaktu w dowolnym momencie.
Rozszerzony opis →Masaż relaksacyjny
Masaż ukierunkowany na odpoczynek i przyjemne odczucia związane z dotykiem. Może wykorzystywać odpowiedni olejek lub inny produkt poślizgowy. Nie jest tym samym co zabieg leczniczy lub fizjoterapeutyczny, a „relaksacyjny” nie określa składu kosmetyku.
Masło shea
Tłuszcz roślinny stosowany w kosmetykach. W INCI występuje jako Butyrospermum Parkii Butter. Jest składnikiem fazy tłuszczowej receptury i nie należy mylić go z kompozycją zapachową.
Rozszerzony opis →Medytacja
Zbiorcza nazwa praktyk pracy z uwagą i świadomością, różniących się tradycją, sposobem prowadzenia i celem. Może pojawiać się w kontekście odpoczynku lub uważności. Nie oznacza automatycznie całkowitego braku myśli ani określonego efektu po jednej sesji.
Melatonina
Hormon wytwarzany w organizmie, związany z przekazywaniem informacji o porze doby. Jego wydzielanie pozostaje pod wpływem cyklu światła i ciemności. W produktach może występować jako określona substancja; przeznaczenie i zasady stosowania zależą od konkretnego preparatu, nie tylko od nazwy związku.
Menopauza
Etap życia związany z trwałym zakończeniem miesiączkowania wynikającym z wygasania czynności jajników. Towarzyszące mu zmiany hormonalne mogą wpływać na sen, samopoczucie i komfort intymny, ale przebieg jest indywidualny. Menopauza nie oznacza końca seksualności. Produkty pielęgnacyjne i suplementy omawiane w tym kontekście mają różne przeznaczenia i nie są wzajemnie zamiennymi rozwiązaniami.
Rozszerzony opis →Mentol
Substancja o charakterystycznym miętowym zapachu, spotykana pod nazwą INCI Menthol. W kosmetykach może współtworzyć odczucie chłodzenia. Odczucie na skórze nie jest pomiarem temperatury produktu.
Metabolizm
Ogół reakcji chemicznych zachodzących w organizmie, obejmujących syntezę i rozkład związków. Nie jest synonimem tempa odchudzania ani wyłącznie trawienia. Hasło wsparcie metabolizmu wymaga doprecyzowania, jakiego składnika i jakiego procesu dotyczy.
Rozszerzony opis →Metylokobalamina
Jedna z form witaminy B12 występujących w preparatach. Nie jest odrębną witaminą ani uniwersalnym dowodem przewagi produktu nad innymi formami B12. Przy wyborze znaczenie mają potrzeby, zawartość w porcji i sposób stosowania.
Miedź
Pierwiastek mineralny potrzebny organizmowi w niewielkich ilościach, zaliczany do mikroelementów. W suplemencie może być dostarczany w określonym związku chemicznym. Zawartość samej miedzi należy odróżniać od masy całego związku i odczytywać wraz z jednostką oraz RWS.
Mięśnie dna miednicy
Grupa mięśni wspierających narządy w obrębie miednicy i uczestniczących między innymi w kontroli oddawania moczu. Mają też znaczenie dla odczuć podczas kontaktu seksualnego. Ich sprawność obejmuje zarówno możliwość napięcia, jak i rozluźnienia. Nie każdy dyskomfort oznacza osłabienie, dlatego dobór ćwiczeń powinien uwzględniać indywidualną sytuację, a nie opierać się na samym zaciskaniu mięśni.
Rozszerzony opis →Mikrobiota jelitowa
Społeczność mikroorganizmów zasiedlających jelita, obejmująca różne grupy drobnoustrojów. Jej skład wiąże się z dietą, wiekiem, środowiskiem i wieloma innymi czynnikami. Nie istnieje jedna prosta lista bakterii idealna dla wszystkich osób. Określenie równowaga mikrobioty w artykule jest pojęciem ogólnym, a wybór produktu powinien opierać się na jego konkretnych cechach i przeznaczeniu.
Rozszerzony opis →Mikrogram — µg
Jednostka masy równa jednej milionowej grama. Jeden miligram to tysiąc mikrogramów. Na etykietach bywa zapisywana także jako mcg; pomylenie jej z mg prowadzi do tysiąckrotnej różnicy w odczycie ilości.
Rozszerzony opis →Miligram — mg
Jednostka masy równa jednej tysięcznej grama. Na etykiecie może dotyczyć składnika, ekstraktu albo całej porcji. Przed porównaniem liczb trzeba sprawdzić, czego dotyczą i czy podano je na kapsułkę, porcję dzienną czy całe opakowanie.
Rozszerzony opis →Mililitr — ml
Jednostka objętości równa jednej tysięcznej litra. Nie jest jednostką masy i nie zawsze odpowiada jednemu gramowi produktu. W przypadku płynów liczba mililitrów informuje o objętości, a nie automatycznie o ilości składników aktywnych.
Rozszerzony opis →Miłorząb japoński
Drzewo znane pod nazwą Ginkgo biloba, którego liście są źródłem ekstraktów stosowanych w różnych preparatach. Surowce różnią się metodą otrzymywania i zawartością oznaczanych związków. Określenie miłorząb na etykiecie nie opisuje wszystkich parametrów ekstraktu. Przy łączeniu suplementów z lekami ważne są ostrzeżenia i interakcje, a nie samo roślinne pochodzenie składnika.
Rozszerzony opis →Mocznik
Substancja występująca w INCI jako Urea, wykorzystywana w pielęgnacji między innymi ze względu na wiązanie wody. Właściwości preparatu zależą od stężenia i całej receptury. Nie należy utożsamiać każdej formuły z mocznikiem z produktem złuszczającym.
Morwa biała
Roślina o nazwie Morus alba. W opisach suplementów spotyka się m.in. surowce z liści oraz ich ekstrakty. Liście, owoce i ekstrakty nie są zamiennymi nazwami tego samego składnika.
Mumio
Surowiec określany również jako shilajit, o złożonym składzie mineralno-organicznym. W ekstraktach może być deklarowana standaryzacja na kwasy fulwowe. Nazwa nie oznacza pojedynczej, chemicznie czystej substancji.
Naskórek
Najbardziej zewnętrzna warstwa skóry, złożona z kilku poziomów komórek. Pełni funkcje ochronne i stale się odnawia. Kosmetyczne określenie działania na naskórek nie oznacza ingerencji w głębokie tkanki ani trwałej zmiany budowy ciała.
Rozszerzony opis →Nawilżanie skóry
Pielęgnacja pomagająca utrzymywać wodę w naskórku i ograniczać jej utratę. Może łączyć działanie humektantów, emolientów oraz składników tworzących warstwę na powierzchni skóry. Odczucie nawilżenia zależy od całej receptury i regularności stosowania.
Rozszerzony opis →Nawłoć
Nazwa obejmująca rośliny z rodzaju Solidago, spotykana w opisach surowców zielarskich. Nawłoć pospolita i kanadyjska to różne gatunki, dlatego nie należy utożsamiać ich wyłącznie na podstawie podobnej nazwy. Przy wyborze produktu pomaga nazwa łacińska i określenie części rośliny.
Nawodnienie
Zapewnienie organizmowi odpowiedniej ilości wody w stosunku do jej strat. Płyny pochodzą zarówno z napojów, jak i żywności, a potrzeby zmieniają się między innymi z aktywnością i temperaturą otoczenia. Nawodnienie organizmu nie oznacza tego samego co nawilżanie skóry kosmetykiem.
Neroli
Olejek zapachowy pozyskiwany z kwiatów gorzkiej pomarańczy, zwykle przez destylację. Wnosi skojarzenia kwiatowe, świeże i lekko cytrusowe. Nie jest tym samym materiałem co olejek ze skórki pomarańczy czy absolut z jej kwiatów.
Rozszerzony opis →Niacyna
Wspólne określenie związków zaliczanych do witaminy B3, w tym kwasu nikotynowego i nikotynamidu. Uczestniczy w przemianach energetycznych organizmu. Różne formy mogą mieć odmienną tolerancję, dlatego warto czytać dokładny wykaz składników. Niacyna w preparacie nie oznacza automatycznie zastrzyku energii, a ilość podana w jednej kapsułce może różnić się od ilości w całej porcji.
Rozszerzony opis →Niedobór składnika odżywczego
Stan, w którym dostępność określonej witaminy, składnika mineralnego lub innej niezbędnej substancji jest niewystarczająca dla potrzeb organizmu. Samo zmęczenie albo pogorszenie koncentracji nie wskazuje, którego składnika brakuje. Ocena zależy od konkretnej substancji i sytuacji osoby.
Nośnik składnika
Materiał lub układ, w którym umieszczono inną substancję, aby ułatwić jej wprowadzenie do receptury, rozprowadzenie albo stabilizację. Rolę nośnika mogą pełnić różne składniki. Sama wzmianka o nośniku nie potwierdza zwiększonej biodostępności ani działania gotowego produktu.
Numer partii — LOT
Oznaczenie pozwalające zidentyfikować partię produkcyjną wyrobu. Ułatwia prześledzenie pochodzenia i zgłoszenie konkretnego opakowania. Nie jest kodem EAN ani datą ważności, choć producent może stosować zapis zawierający element daty.
Rozszerzony opis →Nuty bazy
Najwolniej ulatniająca się część zapachu, która buduje jego końcowy charakter i pozostaje wyczuwalna po lżejszych nutach. Do akordów bazy często zalicza się drewno, piżmo, ambrę i wanilię. Określenie opisuje konstrukcję kompozycji, a nie gwarantowany czas trwałości. Intensywność i odbiór bazy zależą od całej receptury, ilości aplikowanego produktu oraz rodzaju skóry.
Nuty głowy
Pierwsze wrażenie zapachowe pojawiające się bezpośrednio po aplikacji perfum. Tworzą je zwykle składniki szybko odparowujące, często kojarzone z cytrusami, świeżością lub lekkimi owocami. Po pewnym czasie ustępują miejsca kolejnym warstwom kompozycji. Oceniając perfumy, warto więc odczekać, aż zapach się rozwinie, zamiast opierać wybór wyłącznie na pierwszym odczuciu.
Rozszerzony opis →Nuty serca
Środkowa część kompozycji perfumeryjnej, wyraźniejsza po osłabnięciu nut głowy. Często nadaje zapachowi jego rozpoznawalny charakter, na przykład kwiatowy, przyprawowy lub aromatyczny. Nuty serca łączą świeże otwarcie z dłużej utrzymującą się bazą. Nie mają sztywno wyznaczonego czasu pojawienia się, ponieważ rozwój zapachu zależy również od skóry i warunków otoczenia.
Oczyszczanie skóry przed aplikacją
Łagodne usunięcie zabrudzeń i pozostałości produktów przed nałożeniem kosmetyku. Sposób przygotowania oraz konieczność osuszenia skóry powinny odpowiadać instrukcji preparatu i wrażliwości danego obszaru.
Rozszerzony opis →Okluzja
Tworzenie na powierzchni skóry warstwy ograniczającej odparowywanie wody. Jest jednym z mechanizmów działania składników pielęgnacyjnych. Nie oznacza dostarczania wody w głąb skóry ani tego, że każdy preparat okluzyjny jest odpowiedni dla każdego zastosowania.
Rozszerzony opis →Olejek do masażu
Produkt ułatwiający przesuwanie dłoni po skórze i ograniczający tarcie podczas masażu. Może zawierać oleje roślinne, substancje zapachowe oraz inne składniki pielęgnacyjne. Nie każdy olejek nadaje się do okolic intymnych lub do stosowania z prezerwatywą. O dopuszczalnym obszarze aplikacji i zgodności z materiałami decyduje przeznaczenie konkretnego produktu, a nie sam opis jego zapachu.
Rozszerzony opis →Olejek eteryczny
Lotna mieszanina związków pozyskiwana z określonego surowca roślinnego, między innymi przez destylację lub tłoczenie skórek cytrusów. Nie jest tym samym co tłusty olej roślinny. Naturalne pochodzenie nie oznacza dowolności stosowania na skórze.
Rozszerzony opis →Omega-3
Grupa wielonienasyconych kwasów tłuszczowych obejmująca między innymi ALA, EPA i DHA. Nazwa nie oznacza jednego związku o jednakowej zawartości w każdym preparacie. Przy porównywaniu produktów liczy się ilość poszczególnych kwasów, a nie wyłącznie masa oleju.
Rozszerzony opis →Orgazm
Intensywne, zwykle krótkotrwałe przeżycie związane ze szczytem pobudzenia seksualnego. Może obejmować uczucie rozładowania napięcia i mimowolne skurcze mięśni, ale jego przebieg jest indywidualny. Nie musi występować podczas każdego kontaktu i nie jest jedyną miarą satysfakcji. Orgazm i wytrysk to odrębne procesy, które u mężczyzn często zachodzą razem, lecz nie zawsze są ze sobą połączone.
Rozszerzony opis →Orzech kola
Nazwa surowca z roślin rodzaju Cola; w opisach produktów spotykana jest Cola nitida. Może być źródłem kofeiny, ale ilość ekstraktu nie określa automatycznie jej zawartości.
Rozszerzony opis →Orzech włoski
Nazwa drzewa oraz jego owoców, spotykana również w opisach surowców roślinnych. Jadalne nasiono, liść i pozostałe części rośliny nie są zamiennymi nazwami składnika. Znaczenie ma dokładny zapis na etykiecie; przy alergii na orzechy należy sprawdzać również oznaczenia alergenów.
Osoba odpowiedzialna za kosmetyk
Podmiot odpowiedzialny za spełnianie przez kosmetyk odpowiednich obowiązków na rynku UE. Jego dane znajdują się w oznakowaniu. Może nim być producent, importer lub inny wyznaczony podmiot; nie musi być tym samym podmiotem co sklep sprzedający produkt.
Rozszerzony opis →Oś jelita–mózg
Dwukierunkowa komunikacja między przewodem pokarmowym a układem nerwowym, obejmująca sygnały nerwowe, hormonalne i odpornościowe. Mikrobiota może uczestniczyć w tych zależnościach. Samo istnienie osi nie dowodzi, że dowolny probiotyk poprawia nastrój lub usuwa zmęczenie.
Oświadczenie zdrowotne
Informacja wskazująca związek między żywnością lub jej składnikiem a zdrowiem. Jej stosowanie w przekazie handlowym podlega określonym zasadom i warunkom. Nazwa produktu ani wzmianka o badaniach nie zastępuje podstawy do użycia konkretnego oświadczenia.
Rozszerzony opis →Oświadczenie żywieniowe
Informacja sugerująca szczególne właściwości żywieniowe żywności, na przykład określoną zawartość składnika. W Unii Europejskiej jej użycie wymaga spełnienia odpowiednich warunków. Nie jest obietnicą leczenia i nie należy utożsamiać jej z oświadczeniem zdrowotnym.
Rozszerzony opis →Otoczka kapsułki
Zewnętrzna część kapsułki otaczająca jej zawartość. Może być wykonana na przykład z żelatyny albo odpowiedniego polimeru celulozowego. Materiał otoczki jest inną informacją niż skład wypełnienia. Roślinna otoczka sama nie potwierdza, że cały produkt jest wegański lub ma określony sposób uwalniania.
Owies
Roślina zbożowa, której ziarno i inne części mogą stanowić różne surowce. W opisie produktu istotne jest, czy chodzi o ziarno, ziele czy ekstrakt. Nazwa rośliny nie zastępuje deklaracji dotyczącej glutenu ani informacji o możliwym zanieczyszczeniu innymi zbożami.
Rozszerzony opis →Paczula
Roślina znana z olejku o ziemistym, drzewnym i nieco balsamicznym charakterze. W perfumerii nuta paczuli często wzbogaca bazę i nadaje kompozycji głębię. Jej odbiór zależy od pozostałych składników: może być wytrawny, świeży lub słodkawy. Wzmianka o paczuli w opisie perfum pomaga rozpoznać rodzinę zapachu, ale nie określa stężenia ani pochodzenia zastosowanego surowca.
Rozszerzony opis →Palma sabałowa
Nazwa rośliny Serenoa repens, z której owoców przygotowuje się między innymi ekstrakty. Poszczególne preparaty mogą znacznie różnić się profilem składników. Zastosowania opisywane dla konkretnego ekstraktu nie odnoszą się automatycznie do każdego produktu z nazwą tej rośliny.
Rozszerzony opis →Pantenol
Składnik kosmetyczny znany jako prowitamina B5, w wykazach najczęściej oznaczany nazwą Panthenol. Występuje w produktach pielęgnacyjnych przeznaczonych między innymi do skóry suchej i wrażliwej. Może pełnić funkcję nawilżającą i wspierać komfort skóry. Samo umieszczenie pantenolu na etykiecie nie określa jego stężenia i nie czyni kosmetyku lekiem na podrażnienia lub uszkodzenia skóry.
Rozszerzony opis →PAO — okres po otwarciu
Informacja o czasie, przez jaki kosmetyk nadaje się do użycia po pierwszym otwarciu w odpowiednich warunkach. Często towarzyszy jej symbol otwartego słoiczka i oznaczenie miesięcy, na przykład 12M. Nie należy mylić jej z datą minimalnej trwałości.
Rozszerzony opis →Papryka roczna
Capsicum annuum to botaniczna nazwa papryki rocznej. Ekstrakty mogą być standaryzowane na kapsaicynę. Określenie cayenne opisuje surowiec handlowy; przy porównywaniu produktów należy sprawdzać także nazwę gatunkową i standaryzację.
Rozszerzony opis →Parfum — kompozycja w INCI
Oznaczenie mieszaniny zapachowej w wykazie składników kosmetyku. Nie jest nazwą jednej substancji ani kompletną piramidą nut. Wybrane składniki zapachowe mogą być dodatkowo wymieniane oddzielnie zgodnie z zasadami oznakowania.
Peptydy
Cząsteczki złożone z połączonych aminokwasów, krótsze od wielu typowych białek. Nazwa obejmuje liczne związki o odmiennych właściwościach. Informacja peptydy w kosmetyku lub suplemencie nie pozwala przypisać wszystkim takim produktom jednego działania.
Rozszerzony opis →Perfumy z feromonami
Produkty zapachowe łączące kompozycję perfumeryjną ze składnikami określanymi przez markę jako feromony. Służą do nadawania skórze zapachu i uzupełniania osobistego stylu. Nazwa kategorii nie oznacza gwarancji zainteresowania drugiej osoby. Przy wyborze warto kierować się nutami, pojemnością oraz własną oceną zapachu po jego rozwinięciu na skórze.
Perimenopauza
Okres przejściowy wokół menopauzy, obejmujący zmiany czynności jajników i przebiegu cyklu miesiączkowego. Może wiązać się z różnymi doświadczeniami i nie ma identycznego przebiegu u wszystkich. Jest szerszym okresem niż sama menopauza, której moment ustala się retrospektywnie.
PET
Skrót nazwy politereftalanu etylenu, tworzywa stosowanego między innymi do produkcji butelek i słoiczków. Oznaczenie materiału opakowania nie opisuje składu jego zawartości. Sposób segregacji i możliwość ponownego wykorzystania należy ustalać na podstawie oznaczeń oraz lokalnych zasad.
Rozszerzony opis →pH
Miara kwasowości lub zasadowości roztworu. W pielęgnacji ma znaczenie dla charakterystyki receptury i jej zgodności z określonym obszarem stosowania. Nie istnieje jedna wartość odpowiednia dla wszystkich kosmetyków i części ciała. Deklaracji pH nie należy odczytywać jako samodzielnego potwierdzenia delikatności; liczą się również skład, przeznaczenie i sposób użycia danego preparatu.
Phenoxyethanol
Nazwa INCI fenoksyetanolu, składnika wykorzystywanego w kosmetykach przede wszystkim w systemach konserwujących. Pomaga chronić formulację przed rozwojem drobnoustrojów. Jego obecność nie określa samodzielnie łagodności produktu ani tego, czy jest on odpowiedni dla danej osoby.
Pielęgnacja intymna
Dbanie o czystość i komfort zewnętrznych okolic intymnych z uwzględnieniem ich wrażliwości. Produkty do tego obszaru różnią się od perfum, olejków do ciała i części kosmetyków do masażu. Należy stosować je tylko w zakresie opisanym na etykiecie. Silny zapach lub odczucie chłodu nie są miarą skuteczności mycia, a utrzymującego się podrażnienia nie warto maskować kolejnymi preparatami.
Rozszerzony opis →Pielęgnacja skóry biustu
Pielęgnacja skóry piersi i dekoltu służąca nawilżeniu oraz poprawie komfortu i wyglądu. Działanie na powierzchnię skóry nie jest równoznaczne ze zmianą objętości tkanki gruczołowej lub tłuszczowej.
Rozszerzony opis →Piperyna
Związek występujący w pieprzu, odpowiedzialny za część jego ostrego smaku. W suplementach jest często wskazywany jako składnik standaryzowanego ekstraktu z owoców pieprzu czarnego. Jego wpływ na przemiany innych substancji sprawia, że nie należy oceniać go wyłącznie jako zwykłej przyprawy. Nazwa piperyna nie jest równoznaczna z masą całego ekstraktu, a połączenia z lekami wymagają uwagi.
Rozszerzony opis →Piramida zapachowa
Sposób przedstawienia kompozycji jako nut głowy, serca i bazy. Ułatwia opis jej rozwoju, ale jest uproszczeniem, ponieważ wrażenia mogą się przenikać. Nie stanowi pełnego wykazu składników ani analizy ich stężeń.
Piżmo
Określenie rodziny nut zapachowych kojarzonych z miękkością, ciepłem i wrażeniem czystej skóry. We współczesnej perfumerii stosuje się przede wszystkim substancje odtwarzające taki charakter zapachu. Obecność nuty piżmowej w opisie nie oznacza automatycznie składnika pochodzenia zwierzęcego. Piżmo często występuje w bazie i pomaga budować spójny, otulający charakter kompozycji.
Rozszerzony opis →Placebo
Substancja lub procedura porównawcza bez badanego swoistego działania, wykorzystywana w odpowiednio zaplanowanych badaniach. Zmiana samopoczucia może wiązać się także z oczekiwaniami i kontekstem. Dlatego osobiste wrażenie po produkcie nie jest tym samym co wykazanie jego działania w badaniu.
Plemnik
Męska komórka rozrodcza, stanowiąca jeden z elementów nasienia. Liczba, ruchliwość i budowa plemników to różne parametry oceniane w badaniu. Nie można wywnioskować ich wartości z samej ilości ejakulatu ani obietnic na opakowaniu produktu.
Rozszerzony opis →Płodność
Zdolność do udziału w procesie prowadzącym do uzyskania ciąży. Zależy od wielu czynników dotyczących osób i ich zdrowia. Nie jest synonimem libido, erekcji ani liczby kontaktów seksualnych; problemy z płodnością wymagają odpowiedniej diagnostyki.
Pobudzenie seksualne
Zespół reakcji psychicznych i fizycznych pojawiających się w kontekście seksualnym. Może obejmować zmianę uwagi, przyspieszenie tętna, ukrwienie narządów płciowych i odczuwanie przyjemności. Reakcja ciała nie zawsze odpowiada świadomej ochocie na kontakt. Pobudzenie, pożądanie i zgoda są odrębnymi pojęciami, dlatego nie należy wyciągać wniosków o intencjach wyłącznie z reakcji fizycznych.
Rozszerzony opis →Pojemność
Informacja o objętości produktu, najczęściej podawana w mililitrach. Należy odróżniać deklarowaną ilość zawartości od rozmiaru butelki i masy opakowania. Większa pojemność nie mówi sama w sobie o stężeniu składników ani liczbie użyć, która zależy od sposobu dozowania.
Rozszerzony opis →Pokrzywa zwyczajna
Roślina Urtica dioica, której liście i korzeń są odrębnymi surowcami. W opisach preparatów należy zwracać uwagę na używaną część rośliny. Nie można zakładać równoważności ekstraktu z korzenia, naparu z liści i innych postaci.
Rozszerzony opis →Polifenole
Szeroka grupa związków roślinnych obejmująca między innymi liczne flawonoidy. Ich profil zależy od rośliny, części surowca i przygotowania ekstraktu. Wspólna nazwa nie oznacza jednakowej biodostępności ani tego samego działania wszystkich preparatów.
Polysorbate
Człon nazw INCI grupy polisorbatów, zwykle uzupełniony numerem, na przykład 20 lub 80. Są wykorzystywane między innymi do łączenia lub rozpraszania składników o różnej rozpuszczalności. Numer jest częścią oznaczenia rodzaju składnika, a nie procentem jego zawartości w kosmetyku.
Rozszerzony opis →Pompka
Element opakowania służący do pobierania lub dozowania produktu po naciśnięciu. Wielkość porcji z jednego naciśnięcia zależy od konstrukcji dozownika i konsystencji zawartości. Nie należy zakładać stałej objętości porcji, jeśli producent nie podał takiej informacji.
Rozszerzony opis →Popijanie suplementu wodą
Przyjmowanie kapsułki lub tabletki z wodą zgodnie z etykietą. Ilość płynu i warunki dotyczą konkretnego produktu. Nie należy dowolnie zastępować wody alkoholem, napojem energetycznym ani inną formą przyjmowania.
Rozszerzony opis →Porcja dzienna
Ilość produktu przeznaczona do spożycia w ciągu dnia zgodnie z oznakowaniem danego suplementu. Może obejmować kilka kapsułek, określoną liczbę kropli lub odmierzoną ilość proszku. Warto odróżniać skład jednej kapsułki od ilości w całej porcji dziennej. Łącząc preparaty, trzeba uwzględnić powtarzające się składniki; większa liczba porcji nie jest równoznaczna z lepszym działaniem.
Rozszerzony opis →Porcja jednorazowa
Ilość produktu przyjmowana jednorazowo zgodnie ze sposobem stosowania. Nie zawsze odpowiada całej zalecanej ilości dziennej. Tabelę składników należy odczytać z uwzględnieniem tego, jaką porcję opisuje.
Rozszerzony opis →Postać suplementu
Forma użytkowa preparatu, na przykład kapsułka, tabletka, krople lub proszek. Określa sposób przyjmowania i odmierzania porcji. Nie przesądza samodzielnie o skuteczności, przyswajalności ani statusie produktu.
Rozszerzony opis →Postbiotyk
Preparat nieożywionych mikroorganizmów lub ich składników, dla którego wykazano korzyść dla gospodarza. Nie jest synonimem żywego probiotyku ani dowolnego metabolitu bakterii. Tożsamość preparatu i dowody dotyczące jego zastosowania mają znaczenie.
Potassium Sorbate
Nazwa INCI sorbinianu potasu, spotykanego w kosmetykach jako składnik systemu konserwującego. Jego zadaniem w recepturze jest pomoc w ochronie produktu przed zepsuciem mikrobiologicznym. Skuteczność całego układu zależy również od innych składników i warunków formulacji.
Potencja
Potoczne określenie sprawności seksualnej, używane najczęściej w odniesieniu do możliwości uzyskania erekcji i odbycia satysfakcjonującego kontaktu. Nie stanowi jednej, ściśle mierzalnej cechy organizmu. W opisach handlowych może obejmować libido, wytrzymałość lub witalność, choć są to różne zagadnienia. Warto sprawdzać, co dokładnie oznacza to słowo w kontekście danego produktu.
Rozszerzony opis →Pożądanie
Subiektywne odczucie zainteresowania bliskością lub aktywnością seksualną. Może pojawiać się spontanicznie albo rozwijać w odpowiedzi na bezpieczny, przyjemny kontakt i odpowiedni kontekst. Różni się między osobami oraz zmienia w czasie. Samo pożądanie nie jest zgodą na określone zachowanie; granice i chęć uczestnictwa w kontakcie wymagają osobnego, wzajemnego porozumienia.
Rozszerzony opis →Praca w blokach czasowych
Sposób organizowania zadań polegający na przeznaczeniu określonego odcinka czasu na jedną czynność lub grupę czynności. Może obejmować zaplanowane przerwy. Jest narzędziem porządkowania pracy, nie jedną obowiązującą metodą ani gwarancją stałej koncentracji.
Prawoślaz lekarski
Roślina oznaczana jako Althaea officinalis. W wykazie składników ważna jest część rośliny, np. korzeń, oraz informacja o ekstrakcie. Nie należy mylić nazwy rośliny z produktem spożywczym o angielskiej nazwie marshmallow.
Prebiotyki
Substraty wykorzystywane przez mikroorganizmy gospodarza w sposób przynoszący korzyść zdrowotną. Do omawianych w żywieniu przykładów należą określone frakcje błonnika, ale nie każdy błonnik automatycznie jest prebiotykiem. Nie są żywymi bakteriami, dlatego należy odróżniać je od probiotyków. Połączenie obu kategorii w produkcie wymaga osobnego sprawdzenia składu i przeznaczenia preparatu.
Prezerwatywa
Wyrób barierowy przeznaczony do stosowania podczas kontaktów seksualnych, dostępny w różnych materiałach i rozmiarach. Może ograniczać ryzyko ciąży i przenoszenia wielu zakażeń przy prawidłowym użyciu. Materiał ma znaczenie przy doborze lubrykantu i odczytywaniu informacji o zgodności.
Probiotyki
Żywe mikroorganizmy, które podane w odpowiedniej ilości mogą przynosić określoną korzyść zdrowotną. Działanie zależy od konkretnego szczepu, ilości i zastosowania, a nie tylko od ogólnej liczby bakterii. Preparaty o różnych nazwach szczepów nie są automatycznie zamienne. Na etykiecie warto sprawdzić pełne oznaczenia, warunki przechowywania oraz informację, jakiego momentu dotyczy liczba CFU.
Rozszerzony opis →Produkt bezzapachowy
Określenie produktu, którego zapach jest niewyczuwalny lub mało wyczuwalny w deklarowanych warunkach. Nie musi oznaczać całkowitego braku substancji zapachowych lub składników o własnej woni. Warto sprawdzić pełny skład i dokładną treść deklaracji.
Rozszerzony opis →Produkt wegański
Określenie odnoszące się do braku określonych składników pochodzenia zwierzęcego zgodnie z deklaracją lub zasadami danego oznaczenia. Wymaga uwzględnienia całej receptury, także otoczki kapsułki. Nie jest synonimem produktu ekologicznego ani gwarancją braku alergenów.
Rozszerzony opis →Progesteron
Hormon steroidowy uczestniczący między innymi w regulacji cyklu miesiączkowego i procesach związanych z ciążą. Nie jest tym samym co ekstrakt roślinny reklamowany jako wsparcie równowagi hormonalnej. Takie określenie na suplemencie nie oznacza zawartości progesteronu.
Projekcja zapachu
Określenie zasięgu, z jakiego zapach jest wyczuwalny wokół osoby noszącej perfumy. Nie oznacza tego samego co trwałość na skórze. Na odbiór wpływają między innymi ilość produktu, temperatura, otoczenie oraz indywidualna wrażliwość węchowa.
Promieniowanie UV
Niewidzialne promieniowanie elektromagnetyczne o długości fali krótszej od światła widzialnego. W ochronie skóry najczęściej omawia się UVA i UVB. Suplement diety ani uzyskany koloryt skóry nie zastępują ochrony przeciwsłonecznej; oznaczenia na kosmetyku trzeba odczytywać razem z instrukcją użycia.
Prostata
Gruczoł krokowy położony poniżej pęcherza moczowego u mężczyzn, otaczający początkowy odcinek cewki moczowej. Wytwarza część płynu nasiennego. Zmiany dotyczące prostaty mogą wpływać na oddawanie moczu, ale podobne objawy mają również inne przyczyny. Hasła o wspieraniu prostaty w opisach suplementów nie oznaczają rozpoznania choroby ani potwierdzenia, że produkt ją leczy.
Przechowywanie suplementów
Przestrzeganie warunków z etykiety, w tym temperatury i ochrony przed wilgocią lub światłem. Lodówka nie jest uniwersalnym miejscem dla wszystkich preparatów. Po otwarciu mogą obowiązywać dodatkowe zasady.
Rozszerzony opis →Przeciwwskazania
Okoliczności, w których stosowanie produktu jest niewskazane albo wymaga wcześniejszej oceny. Mogą dotyczyć wieku, ciąży, karmienia piersią, chorób, uczulenia lub jednoczesnego przyjmowania określonych preparatów. Różnią się między recepturami i wariantami. To, że jeden produkt danej marki jest odpowiedni dla konkretnej osoby, nie przesądza o możliwości stosowania wszystkich pozostałych.
Rozszerzony opis →Przedwczesny wytrysk
Trudność związana z wytryskiem pojawiającym się wcześniej, niż dana osoba by chciała, z ograniczonym poczuciem kontroli i istotnym dyskomfortem. Ocena nie sprowadza się wyłącznie do pomiaru minut. Znaczenie mają powtarzalność problemu, okoliczności i jego wpływ na samopoczucie. Produkty opisywane jako przedłużające stosunek nie zastępują ustalenia przyczyny utrzymujących się trudności.
Przerwy od ekranu
Krótkie okresy odsunięcia uwagi od telefonu, komputera lub innego wyświetlacza. Mogą być częścią planowania pracy i odpoczynku. Samo przełączenie się z komputera na telefon nie jest przerwą od ekranu; pojęcie dotyczy zmiany rodzaju aktywności, a nie nazwy urządzenia.
Punkty pulsacyjne
Potoczne określenie miejsc ciała, w których łatwiej wyczuć tętno, na przykład nadgarstków. W poradach perfumeryjnych bywają wskazywane jako miejsca aplikacji zapachu. Jest to zwyczaj, nie obowiązek; przeznaczenie produktu i obszar stosowania wynikają z jego etykiety.
Rdestowiec japoński
Surowiec roślinny spotykany w opisach ekstraktów. Przy odczytywaniu etykiety sprawdzaj nazwę botaniczną, część rośliny i ewentualną standaryzację. Masa ekstraktu nie jest automatycznie ilością resweratrolu.
Regeneracja
Ogólne określenie procesów odnowy i odzyskiwania sprawności po obciążeniu lub uszkodzeniu. W opisach snu, wysiłku i kosmetyków odnosi się do różnych zjawisk. Bez doprecyzowania, czego dotyczy i jak ją oceniano, nie jest jednoznaczną obietnicą działania produktu.
Regularność suplementacji
Systematyczne przyjmowanie suplementu zgodnie z etykietą i indywidualnymi zaleceniami. Nie uzasadnia przekraczania dziennej porcji ani podwajania jej po pominięciu zastosowania. Cel i czas stosowania powinny być przemyślane.
Rozszerzony opis →Relaksacja
Proces lub zestaw praktyk ukierunkowanych na odpoczynek i zmniejszenie odczuwanego napięcia. Może przyjmować różne formy, zależnie od osoby i sytuacji. Relaksacja nie jest tożsama ze snem, a produkt opisany jako relaksujący nie musi wywoływać tego samego odczucia u wszystkich.
Rodzina zapachowa
Grupa kompozycji o zbliżonym charakterze, na przykład kwiatowym, drzewnym lub cytrusowym. Podział ułatwia porównywanie perfum, ale jego granice zależą od przyjętej klasyfikacji. Jeden zapach może łączyć cechy kilku rodzin.
Rozpraszacze
Bodźce lub okoliczności odciągające uwagę od wykonywanej czynności, na przykład powiadomienia, hałas albo częste przerywanie pracy. Ich znaczenie zależy od zadania i osoby. Ograniczanie rozpraszaczy dotyczy organizacji otoczenia i nawyków, nie działania jednej substancji.
Rozpuszczalnik ekstrakcyjny
Substancja lub mieszanina używana do pozyskiwania składników z surowca, na przykład woda albo mieszanina wody i etanolu. Wybór rozpuszczalnika wpływa na profil ekstraktu. Nie oznacza automatycznie, że gotowy preparat zawiera go w tej samej ilości.
Rozszerzony opis →Róża
Jedna z nazw nut kwiatowych używanych w opisach perfum, obejmująca różne wrażenia — od świeżych po pełniejsze i słodsze. Sama nazwa nie wskazuje gatunku rośliny ani sposobu pozyskania surowca. Różany akord zapachowy i naturalny olejek nie są równoznacznymi określeniami.
Rozszerzony opis →Różnorodność mikrobioty
Zróżnicowanie mikroorganizmów obecnych w określonym środowisku, na przykład w jelitach. Może dotyczyć liczby typów i ich proporcji. Liczba szczepów wypisana na preparacie nie jest pomiarem różnorodności mikrobioty konkretnej osoby ani automatyczną oceną jakości produktu.
RWS
Referencyjna wartość spożycia używana na etykietach do prezentowania zawartości wybranych składników odżywczych. Procent RWS pokazuje, jak ilość danego składnika odnosi się do wartości przyjętej do znakowania. Nie jest indywidualnym zaleceniem ani górnym bezpiecznym limitem. Brak ustalonej RWS dla ekstraktu roślinnego nie oznacza, że można przyjmować go w dowolnej ilości.
Rozszerzony opis →Rytm dobowy
Około 24-godzinny rytm procesów biologicznych, takich jak sen, czuwanie czy zmiany wydzielania niektórych hormonów. Jest synchronizowany między innymi przez światło. Nie oznacza jednego identycznego planu dnia dla wszystkich; rytm organizmu i codzienny harmonogram mogą się różnić.
Saponiny
Związki o określonej budowie, których część może tworzyć pianę w wodzie. Występują w różnych surowcach roślinnych. Deklarowany procent saponin nie jest uniwersalną miarą skuteczności i nie zastępuje wskazania ich rodzaju oraz ilości ekstraktu.
Rozszerzony opis →Sarsaparilla
Nazwa surowców roślinnych z rodzaju Smilax, po polsku spotykana także jako kolcorośl. W składach produktów wymieniany jest m.in. korzeń Smilax officinalis. Dokładny gatunek i postać ekstraktu należy sprawdzić w wykazie konkretnego produktu.
Rozszerzony opis →Satysfakcja seksualna
Subiektywna ocena własnych doświadczeń intymnych, obejmująca między innymi komfort, komunikację i zgodność z potrzebami. Nie sprowadza się do czasu stosunku, orgazmu czy jednej reakcji ciała. Produkt nie gwarantuje takiej samej satysfakcji różnym osobom.
Selen
Pierwiastek śladowy wchodzący w skład określonych białek organizmu. Na etykietach jego ilość najczęściej podaje się w mikrogramach, dlatego trzeba odróżniać tę jednostkę od miligramów. Różne formy selenu mogą występować w preparatach wieloskładnikowych. Potrzebna ilość jest niewielka, a większa zawartość nie oznacza automatycznie większej korzyści ani lepszej jakości suplementu.
Rozszerzony opis →Serotonina
Związek sygnałowy pełniący funkcję neuroprzekaźnika i uczestniczący w wielu procesach organizmu. Potoczne określenie „hormon szczęścia” jest uproszczeniem. Wzmianka o serotoninie w opisie rośliny, zapachu lub suplementu nie dowodzi, że produkt przewidywalnie zmienia jej stężenie.
Serum
Nazwa postaci kosmetyku, zwykle kojarzonej z lekką lub skoncentrowaną formułą do określonego etapu pielęgnacji. Nie ma jednego składu wspólnego dla wszystkich produktów nazywanych serum. Może to być preparat wodny, olejowy albo emulsyjny. Sama nazwa nie gwarantuje większej skuteczności niż krem; ważne są składniki, obszar aplikacji oraz sposób łączenia z pozostałą pielęgnacją.
Rozszerzony opis →Siedzący tryb życia
Sposób funkcjonowania, w którym dużo czasu zajmuje siedzenie lub inne czynności o małym wydatku energii. Nie oznacza dokładnie tego samego co brak zaplanowanego treningu: można ćwiczyć, a jednocześnie przez większą część dnia pozostawać w pozycji siedzącej.
Sillage — ogon zapachowy
Ślad zapachu pozostający w powietrzu po przemieszczającej się osobie. W opisach perfum bywa nazywany ogonem zapachowym. Należy odróżniać go od projekcji w danym momencie oraz od czasu utrzymywania się zapachu na skórze.
Skóra odwodniona
Opis stanu skóry z niedostateczną zawartością wody w warstwie rogowej. Może dotyczyć także skóry przetłuszczającej się. Nie należy utożsamiać go automatycznie z suchym typem skóry ani oceniać wyłącznie po jednym objawie.
Rozszerzony opis →Skóra sucha
Określenie skóry wykazującej skłonność do szorstkości, napięcia i niedostatecznego natłuszczenia. Pielęgnacja zwykle uwzględnia zarówno wodę, jak i składniki lipidowe. Suchość ma różne przyczyny i nie zawsze daje się wyjaśnić samym typem skóry.
Rozszerzony opis →Skóra wrażliwa
Określenie skóry łatwo reagującej dyskomfortem, na przykład pieczeniem lub szczypaniem po kontakcie z niektórymi czynnikami. Nie jest synonimem alergii. Dobór kosmetyku zależy od indywidualnej tolerancji, a utrzymujące się objawy wymagają ustalenia przyczyny.
Rozszerzony opis →SKU — kod magazynowy
Wewnętrzny kod używany przez sprzedawcę lub producenta do identyfikacji produktu albo wariantu. Może zawierać litery, cyfry i dopiski dotyczące zestawu. Nie jest uniwersalny: ten sam wyrób może mieć różne SKU w różnych systemach.
Rozszerzony opis →Skwalan
Składnik lipidowy używany jako emolient, w INCI zapisywany jako Squalane. Pomaga uzyskać gładkie, miękkie odczucie skóry. Jest odrębną substancją od skwalenu, a jego źródło pochodzenia wymaga informacji od producenta.
Rozszerzony opis →Sodium Benzoate
Nazwa INCI benzoesanu sodu, stosowanego między innymi w systemach konserwujących kosmetyków. Dotyczy ochrony samego produktu, a nie deklaracji działania leczniczego na skórę. Nazwa na liście INCI nie podaje dokładnego stężenia składnika.
Rozszerzony opis →Solubilizator
Składnik pomagający wprowadzić niewielką ilość trudno rozpuszczalnej substancji, na przykład zapachowej, do wodnej formuły. Jego rola różni się od działania konserwantu. Może wpływać na przejrzystość i stabilność produktu.
Rozszerzony opis →Sorbitol
Nazwa składnika należącego do polioli, spotykana również w wykazach INCI. W kosmetykach może pomagać utrzymywać wilgoć i wpływać na odczucia związane z konsystencją. Funkcję należy odczytywać w kontekście całej receptury, a nie wyłącznie zastosowań sorbitolu w innych rodzajach produktów.
Spermatogeneza
Proces powstawania i dojrzewania plemników zachodzący w jądrach. Nie jest tym samym co objętość nasienia ani intensywność wytrysku. Ocena płodności wymaga odpowiednich danych i nie może opierać się wyłącznie na wyglądzie ejakulatu lub opisie suplementu.
SPF
Wskaźnik ochrony przeciwsłonecznej odnoszący się przede wszystkim do ochrony przed rumieniem wywoływanym przez UVB w warunkach testowych. Nie określa całej ochrony przed UVA ani bezpiecznej liczby godzin na słońcu. Znaczenie mają również ilość produktu i sposób ponawiania aplikacji.
Standaryzacja
Określenie zawartości wybranego składnika lub grupy związków w surowcu, często podawane jako procent. Ułatwia porównanie ekstraktów, jeżeli dotyczą tej samej substancji i tej samej metody oznaczania. Przykładem jest informacja o udziale witanolidów w ekstrakcie ashwagandhy. Standaryzacja nie oznacza pełnej identyczności receptur ani automatycznej gwarancji skuteczności produktu.
Stężenie procentowe
Sposób określenia udziału składnika w mieszaninie. Procent może odnosić się do masy, objętości lub innej jasno wskazanej podstawy. Bez informacji, czego dotyczy, nie należy porównywać go bezpośrednio z liczbą miligramów całej porcji.
Rozszerzony opis →Stosowanie z posiłkiem
Zalecenie odnoszące przyjęcie określonego preparatu do czasu jedzenia. Może wynikać z właściwości produktu i sposobu jego stosowania. Nie oznacza uniwersalnej zasady dla wszystkich suplementów; instrukcja jednej receptury nie powinna być przenoszona na inne preparaty.
Stres oksydacyjny
Stan związany z zaburzeniem równowagi między powstawaniem reaktywnych związków a możliwościami obrony i naprawy organizmu. Nie oznacza po prostu stresu emocjonalnego. Pojęcie samo w sobie nie służy do rozpoznawania niedoborów ani wyboru dużych porcji antyoksydantów.
Stres przewlekły
Długotrwałe lub powtarzające się obciążenie związane z reakcją stresową, przy ograniczonej możliwości odpoczynku. Może wiązać się z różnymi objawami i nie jest rozpoznawany wyłącznie na podstawie jednego odczucia. Określenie „na stres” na opakowaniu nie wskazuje sposobu usunięcia jego przyczyny.
Substancja powierzchniowo czynna
Związek zmieniający napięcie powierzchniowe i ułatwiający między innymi mycie, zwilżanie lub łączenie składników. Bywa nazywany surfaktantem. Różne substancje tej grupy mają odmienne właściwości, dlatego sama nazwa kategorii nie przesądza o łagodności produktu.
Rozszerzony opis →Substancja przeciwzbrylająca
Składnik ograniczający zlepianie cząstek proszku i pomagający zachować jego sypkość podczas wytwarzania lub przechowywania. Określa funkcję technologiczną, nie jedną konkretną substancję. Nazwę zastosowanego związku trzeba sprawdzić w pełnym składzie preparatu.
Substancja wypełniająca
Składnik pomagający uzyskać odpowiednią objętość, masę i właściwości technologiczne tabletki lub mieszaniny. Nie musi być substancją wyróżnioną w nazwie produktu. Masa całej tabletki może przez to różnić się od sumy ilości składników aktywnych wymienionych w tabeli.
Substancje pomocnicze
Składniki pełniące w preparacie funkcje technologiczne, na przykład tworzące otoczkę, ułatwiające wytwarzanie lub utrzymujące właściwości mieszaniny. Nie są zbędnym dodatkiem tylko dlatego, że nie znajdują się w tabeli substancji aktywnych. Ich nazwy odczytuje się z pełnego wykazu składników.
Suchość intymna
Odczucie niedostatecznego nawilżenia okolic intymnych, które może wiązać się z tarciem lub dyskomfortem. Wpływają na nie różne czynniki, w tym etap życia, leki, kosmetyki i okoliczności kontaktu. Lubrykant może czasowo ograniczać tarcie, ale nie wyjaśnia przyczyny dolegliwości. Suchość nie jest automatycznie oznaką braku pożądania, a utrzymujące się objawy warto omówić ze specjalistą.
Rozszerzony opis →Suplement diety
Środek spożywczy służący uzupełnianiu zwykłej diety, będący źródłem składników odżywczych lub innych substancji o określonym działaniu fizjologicznym. Może mieć formę kapsułek, tabletek, kropli albo proszku. Nie jest lekiem i nie zastępuje zróżnicowanego żywienia. Przy wyborze znaczenie mają skład, ilość w porcji, przeznaczenie oraz informacje i ograniczenia podane na etykiecie.
Suplement w kroplach
Płynny suplement przyjmowany w liczbie kropli wskazanej na etykiecie. Wymaga właściwego dozownika i zaleconej metody. Nie istnieje uniwersalne przeliczenie kropli na mililitry dla każdej receptury i każdego opakowania.
Rozszerzony opis →Synbiotyk
Preparat łączący żywe mikroorganizmy z odpowiednim substratem wykorzystywanym przez mikroorganizmy gospodarza, opracowany z myślą o korzyści zdrowotnej. Nie każda przypadkowa mieszanina bakterii i błonnika spełnia to znaczenie. Ocena wymaga danych o konkretnej kombinacji.
Syntetyczny składnik zapachowy
Substancja otrzymywana w procesie syntezy i stosowana do tworzenia zapachu. Może odtwarzać związek obecny w naturze lub wnosić nowe wrażenie. Samo pochodzenie syntetyczne nie rozstrzyga o bezpieczeństwie; znaczenie mają właściwości, ilość i zastosowanie.
Rozszerzony opis →Szafran uprawny
Roślina o nazwie Crocus sativus. Nazwa przyprawy, proszku i ekstraktu z rośliny nie oznacza tej samej postaci surowca. W suplementach należy odczytać część rośliny i deklarowaną ilość ekstraktu.
Rozszerzony opis →Szałwia lekarska
Roślina o nazwie Salvia officinalis. W recepturach mogą występować liście, ich ekstrakty lub inne przetwory. Nie należy utożsamiać ekstraktu z liści z olejkiem eterycznym.
Rozszerzony opis →Szczep probiotyczny
Dokładniej określona jednostka w obrębie gatunku drobnoustroju, zwykle identyfikowana dodatkowym kodem. Sama nazwa rodzaju lub gatunku nie wskazuje szczepu. Wniosków o jednym przebadanym szczepie nie należy automatycznie przenosić na wszystkie bakterie o podobnej nazwie.
Szypr
Typ kompozycji nawiązujący do kontrastu świeżego otwarcia i głębokiej, drzewno-mszystej bazy. Nazwa pochodzi od francuskiego określenia Cypru. Współczesne zapachy szyprowe mogą korzystać z różnych materiałów odtwarzających ten charakter.
Rozszerzony opis →Świeca do masażu
Produkt, którego roztopiona masa jest przeznaczona do nakładania na skórę zgodnie z instrukcją producenta. Może łączyć oleje i woski z kompozycją zapachową, tworząc poślizg do masażu. Nie jest zamienna ze zwykłą świecą dekoracyjną. Przed aplikacją należy zgasić płomień i sprawdzić temperaturę produktu, stosując dokładnie zasady podane na etykiecie danego wariantu.
Rozszerzony opis →Tarcie
Opór pojawiający się podczas przesuwania powierzchni względem siebie. W kontakcie intymnym zależy między innymi od nawilżenia, nacisku i ruchu. Większa intensywność tarcia nie jest warunkiem przyjemności; dyskomfort jest sygnałem do zmiany lub przerwania aktywności.
Rozszerzony opis →Tauryna
Związek zawierający siarkę, występujący w organizmie i w niektórych produktach spożywczych. Nie jest typowym aminokwasem wbudowywanym w białka. Znana z napojów energetycznych nazwa sama nie oznacza, że substancja jest odpowiednikiem kofeiny.
Techniki oddechowe
Różne sposoby świadomego kierowania uwagą na oddech lub modyfikowania jego rytmu w określonym celu. Nie tworzą jednej identycznej metody. Opis relaksu w artykule nie jest instrukcją specjalistycznego treningu, zatrzymywania oddechu ani postępowania przy problemach z oddychaniem.
Termin przydatności
Informacja określająca, do kiedy produkt zachowuje deklarowane właściwości lub może być używany przy wskazanych warunkach przechowywania. Sposób oznakowania zależy od kategorii produktu. Ważne mogą być także ograniczenia po otwarciu, na przykład liczba miesięcy stosowania. Nie należy przenosić terminu między wariantami ani zakładać go na podstawie zdjęcia opakowania w sklepie.
Rozszerzony opis →Test płatkowy
Badanie diagnostyczne stosowane przez specjalistów przy ocenie alergii kontaktowej, z użyciem odpowiednich substancji i odczytów reakcji skóry. Potoczna próba kosmetyku na małym obszarze nie jest jego odpowiednikiem i nie wyklucza wszystkich możliwych reakcji.
Testosteron
Hormon androgenowy obecny u osób różnych płci, uczestniczący w wielu procesach fizjologicznych. Jego poziom nie jest jedynym wyznacznikiem libido, sprawności seksualnej ani samopoczucia. Nazwa w opisie produktu nie oznacza, że preparat zawiera hormon.
Rozszerzony opis →Testowany dermatologicznie
Informacja o przeprowadzeniu badania z udziałem oceny dermatologicznej, którego zakres powinien być możliwy do uzasadnienia przez podmiot odpowiedzialny. Sama fraza nie opisuje metody, liczby uczestników ani wyniku. Nie stanowi gwarancji braku reakcji u każdej osoby.
Rozszerzony opis →TEWL — przeznaskórkowa utrata wody
Określenie utraty wody przez naskórek do otoczenia, używane w badaniach bariery skórnej. To parametr inny niż samo odczucie suchości. Wynik pomiaru zależy także od warunków badania i nie jest samodzielną diagnozą choroby.
Rozszerzony opis →Tlenek azotu — NO
Krótko żyjąca cząsteczka pełniąca w organizmie funkcję sygnałową, między innymi w regulacji naczyń krwionośnych. Nie jest tym samym co podtlenek azotu. Wzmianka o NO w opisie suplementu nie dowodzi leczenia zaburzeń krążenia lub erekcji.
Tlenek magnezu
Związek magnezu i tlenu, oznaczany jako MgO. Masa tlenku magnezu i ilość zawartego w nim magnezu to różne wartości. Na etykiecie należy sprawdzić, czy deklaracja dotyczy związku czy pierwiastka.
Tonka
Nazwa nuty zapachowej kojarzonej ze słodyczą, ciepłem i skojarzeniami waniliowo-migdałowymi. W opisach perfum występuje także jako „bób tonka”. To określenie charakteru zapachu, które nie stanowi samodzielnego potwierdzenia rodzaju ani ilości naturalnego surowca.
Rozszerzony opis →Topinambur
Potoczna nazwa słonecznika bulwiastego, rośliny tworzącej jadalne podziemne bulwy. W opisach produktów może występować jako surowiec lub składnik przetworzony. Topinambur i wyizolowana inulina to różne określenia — ilości jednego nie można automatycznie przyjąć za ilość drugiego.
Trwałość zapachu
Czas, przez jaki zapach pozostaje wyczuwalny na skórze lub innym dopuszczonym przez producenta podłożu. Zależy od kompozycji, ilości produktu, temperatury i indywidualnych cech skóry. Nie jest tym samym co projekcja, czyli odległość, z której inni wyczuwają perfumy. Przyzwyczajenie własnego węchu może sprawić, że użytkownik przestaje zauważać zapach wcześniej niż osoby w otoczeniu.
Tuberoza
Nazwa kwiatu oraz nuty kwiatowej występującej w opisach perfum. Może pomagać opisać pełniejszy, wyrazisty charakter bukietu zapachowego. Jej obecność na liście nut nie potwierdza automatycznie zawartości naturalnego ekstraktu; skład kosmetyku określa wykaz INCI.
Rozszerzony opis →TUDCA
Skrót nazwy kwasu tauroursodeoksycholowego, związku należącego do grupy kwasów żółciowych. Pojawia się w opisach suplementów i artykułach dotyczących wątroby oraz przemian tłuszczów. Nazwa składnika nie oznacza, że preparat jest lekiem ani że nadaje się do samodzielnego leczenia chorób wątroby. Trzeba odróżnić informację o substancji od potwierdzonych właściwości konkretnego produktu.
Ujędrnianie skóry
Określenie celu pielęgnacyjnego związanego z wyglądem, sprężystością i odczuwaną gładkością skóry. W opisach kremów i serum może obejmować efekt nawilżenia lub poprawę wyglądu jej powierzchni. Nie jest równoznaczne z trwałym zwiększeniem objętości piersi czy zmianą budowy ciała. Oceniając deklaracje, warto odróżniać przejściowe wrażenie napięcia od rezultatów potwierdzonych dla konkretnego kosmetyku.
Rozszerzony opis →Układ limbiczny
Określenie zespołu powiązanych struktur mózgu omawianych między innymi w kontekście emocji, pamięci i węchu. Opis „oddziałuje na układ limbiczny” jest bardzo ogólny. Nie dowodzi przewidywalnego wpływu konkretnego zapachu na zachowanie, hormony lub relacje.
Unisex
Określenie perfum proponowanych osobom niezależnie od płci. Opisuje sposób pozycjonowania kompozycji, a nie osobną klasę składników czy gwarancję określonego odbioru. Przy wyborze ważniejszy jest preferowany charakter zapachu niż kategoria marketingowa.
Rozszerzony opis →Utrwalacz zapachu
Określenie materiału pomagającego kształtować rozwój i utrzymywanie się kompozycji zapachowej. Nie oznacza jednej uniwersalnej substancji. Obecność materiałów o małej lotności nie pozwala obiecać identycznej liczby godzin trwałości na każdej skórze.
Rozszerzony opis →Uważność
Świadome zauważanie bieżących doświadczeń, na przykład odczuć ciała, emocji i otoczenia, bez natychmiastowego reagowania na każdy bodziec. Bywa rozwijana w różnych praktykach. Nie jest tym samym co ciągła kontrola myśli lub wymóg odczuwania wyłącznie spokoju.
Vanillyl Butyl Ether
Nazwa INCI substancji stosowanej w kosmetykach, m.in. do współtworzenia odczucia ciepła. Nie oznacza to podgrzania produktu ani potwierdzenia określonego działania całej receptury. O zastosowaniu decyduje gotowy produkt i jego instrukcja.
Wanilia
Popularna nuta zapachowa przywodząca na myśl słodycz, ciepło i deserowe akordy. Może występować zarówno w lekkich kompozycjach, jak i w cięższych zapachach wieczorowych. W perfumerii jej charakter uzyskuje się różnymi surowcami, między innymi waniliną. Opis zapachu waniliowego nie przesądza o składzie kosmetyku ani o tym, czy zawiera on ekstrakt z naturalnych lasek wanilii.
Rozszerzony opis →Wapń
Składnik mineralny występujący w żywności i preparatach uzupełniających dietę. Na etykiecie nazwa soli wapnia nie jest tym samym co ilość samego pierwiastka. Produkty należy porównywać według zawartości wapnia w zalecanej porcji, a nie wyłącznie masy związku lub tabletki.
Warstwa rogowa
Najbardziej zewnętrzna część naskórka, zbudowana z komórek otoczonych układem lipidów. Współtworzy barierę ograniczającą utratę wody. Jej stan wpływa na gładkość i komfort skóry, ale nie jest jedynym czynnikiem odpowiadającym za jej wygląd.
Rozszerzony opis →Warstwowanie zapachów
Świadome łączenie perfum lub produktów zapachowych w celu uzyskania indywidualnej kompozycji. Efekt zależy od receptur i kolejności aplikacji. Nie należy mieszać gotowych kosmetyków w opakowaniach bez wskazania producenta, ponieważ zmienia to ich formułę.
Rozszerzony opis →Wawrzyn
Nazwa rośliny kojarzonej z liściem laurowym, używanym jako przyprawa. W opisach surowców należy odróżniać liście, ekstrakt i olejek, ponieważ są to odmienne postacie materiału. Samo występowanie nazwy rośliny nie określa stężenia ani sposobu stosowania gotowego produktu.
Wąkrota azjatycka
Roślina o nazwie Centella asiatica, znana także jako gotu kola. Nazwa pojawia się zarówno w składach suplementów, jak i kosmetyków. Ekstrakt i jego ewentualna standaryzacja powinny być odczytywane z etykiety.
Wchłanianie kosmetyku
W opisach kosmetycznych zwykle oznacza zanikanie mokrego lub tłustego odczucia po aplikacji. Może wiązać się z odparowaniem części receptury i jej rozprowadzeniem. Nie dowodzi przedostania się składników do głębokich tkanek ani krwi.
Rozszerzony opis →Wetyweria
Roślina, której korzenie są źródłem olejku cenionego w perfumerii. Nuta wetyweriowa bywa opisywana jako drzewna, ziemista, sucha lub lekko dymna. Jej obecność w piramidzie nie ujawnia dokładnej receptury gotowego zapachu.
Węch
Zmysł pozwalający odbierać i rozróżniać substancje zapachowe. Wrażenie zapachu powstaje dzięki współpracy receptorów i układu nerwowego, a jego ocena wiąże się również z pamięcią oraz kontekstem. Ten sam zapach może być różnie odbierany przez różne osoby.
Wielozadaniowość
Wykonywanie kilku czynności równolegle lub częste przełączanie się między zadaniami. Wiele sytuacji nazywanych wielozadaniowością polega właśnie na zmianach uwagi. Nie oznacza automatycznie większej wydajności; efekt zależy między innymi od rodzaju i złożoności czynności.
Witamina A
Nazwa obejmująca związki o aktywności witaminy A; organizm może też korzystać z części karotenoidów jako jej prekursorów. Retinol i beta-karoten nie są tym samym składnikiem. Sposób wyrażania zawartości zależy od postaci i przyjętych jednostek.
Witamina B1 — tiamina
Witamina rozpuszczalna w wodzie, należąca do grupy witamin B. Tiamina jest nazwą składnika, a określenie B-complex oznacza zwykle mieszaninę różnych witamin. Ilość w produkcie należy sprawdzać dla zalecanej porcji, nie tylko dla całego opakowania.
Witamina B12
Witamina związana między innymi z tworzeniem krwinek i funkcjonowaniem układu nerwowego. W suplementach występuje w kilku formach chemicznych, których nazwy można znaleźć w składzie. Sama obecność B12 nie czyni produktu odpowiednim dla każdej osoby ani nie gwarantuje usunięcia zmęczenia. Przy ocenie preparatu istotna jest ilość, przeznaczenie oraz cały sposób żywienia i ewentualne rozpoznanie niedoboru.
Witamina B2 — ryboflawina
Witamina z grupy B znana także jako ryboflawina. Jest odrębna od niacyny, tiaminy i witaminy B6. Żółta barwa niektórych preparatów może być związana z ryboflawiną, ale kolor nie służy do oceny jej ilości ani jakości produktu.
Witamina B5 — kwas pantotenowy
Witamina z grupy B, której nazwa występuje w tabelach składników suplementów. Nie jest tym samym co pantenol stosowany często w kosmetykach. Oceniając ilość, należy rozróżniać masę źródła witaminy od deklarowanej zawartości samej witaminy.
Witamina B6
Witamina z grupy B uczestnicząca w licznych przemianach, między innymi w metabolizmie białek i funkcjonowaniu układu nerwowego. Może być składnikiem preparatów mineralnych i wielowitaminowych, dlatego łatwo nieświadomie ją powielać. Jej obecność w suplementach dotyczących witalności nie oznacza działania pobudzającego u każdej osoby. Zawartość trzeba oceniać dla pełnej porcji dziennej.
Rozszerzony opis →Witamina C
Rozpuszczalna w wodzie witamina znana również jako kwas askorbinowy. Uczestniczy między innymi w tworzeniu kolagenu i procesach ochrony komórek przed stresem oksydacyjnym. W produktach może występować w różnych formach i recepturach. Opis jej roli fizjologicznej nie oznacza leczenia infekcji. Warto porównywać ilość w porcji oraz sprawdzać, czy kolejne stosowane preparaty nie powielają tego składnika.
Rozszerzony opis →Witamina D3
Jedna z postaci witaminy D, nazywana cholekalcyferolem. Bierze udział między innymi w gospodarce wapniowo-fosforanowej. Na opakowaniach ilość może być wyrażona w mikrogramach lub jednostkach międzynarodowych, co wymaga poprawnego odczytania oznaczeń. Samo stężenie nie przesądza o odpowiedniej porcji dla konkretnej osoby; znaczenie mają zalecenia, dieta i indywidualne uwarunkowania.
Witamina E
Grupa związków, do której należą między innymi tokoferole. W kosmetykach spotyka się nazwy INCI takie jak Tocopherol lub Tocopheryl Acetate. Składnik może być częścią formuły pielęgnacyjnej i układu chroniącego recepturę przed utlenianiem. Kosmetyk z witaminą E nie jest tym samym co suplement do spożycia; przeznaczenie produktu i drogę stosowania zawsze określa jego etykieta.
Rozszerzony opis →Witamina K2
Określenie grupy menachinonów będących formami witaminy K, na przykład MK-7. Nie oznacza jednej jedynej substancji o wspólnej masie cząsteczkowej. Osoby stosujące leki wpływające na krzepnięcie powinny uzgodnić suplementację witaminy K z osobą prowadzącą leczenie.
Witaminy rozpuszczalne w tłuszczach
Grupa obejmująca witaminy A, D, E i K, wyróżniana ze względu na właściwości chemiczne i związek ich wchłaniania z tłuszczami. Nie stanowi jednej mieszanki o stałej porcji. Łączną zawartość witamin w kilku preparatach ocenia się osobno dla każdej substancji.
Witaminy rozpuszczalne w wodzie
Grupa obejmująca witaminę C i witaminy z grupy B, wyróżniana ze względu na właściwości chemiczne. Nie oznacza, że każda ilość tych witamin jest obojętna dla organizmu. Forma substancji, jej zawartość i zalecana porcja pozostają osobnymi informacjami na etykiecie.
Witanolidy
Grupa związków występujących między innymi w ashwagandzie. Ich zawartość bywa wykorzystywana do standaryzowania ekstraktów i podawana jako procent lub ilość w porcji. Taka informacja pomaga opisać surowiec, ale nie przedstawia całej jego charakterystyki. Przy porównywaniu preparatów trzeba uwzględnić również część rośliny i sposób ekstrakcji, zamiast opierać ocenę na pojedynczej liczbie.
Wolne rodniki
Cząsteczki lub atomy mające niesparowany elektron, przez co mogą uczestniczyć w reaktywnych przemianach. Powstają także w zwykłych procesach organizmu. Nie każdy wolny rodnik jest identyczny i nie każde ograniczenie jego aktywności daje korzyść kliniczną.
Rozszerzony opis →Wygładzanie skóry
Efekt pielęgnacyjny polegający na zmniejszeniu odczuwanej szorstkości i nierówności powierzchni skóry. Nie oznacza automatycznie usuwania blizn, rozstępów ani trwałej przebudowy głębszych tkanek.
Rozszerzony opis →Ylang
Skrócona forma określenia ylang-ylang spotykana w opisach perfum i surowców zapachowych. Kojarzy się z pełną nutą kwiatową, często opisywaną jako egzotyczna. Wymienienie tej nuty nie jest tym samym co deklaracja obecności konkretnego olejku w wykazie INCI.
Zaburzenia erekcji
Trudności z uzyskaniem lub utrzymaniem erekcji wystarczającej do satysfakcjonującej aktywności seksualnej. Pojedyncza sytuacja nie przesądza o rozpoznaniu. Utrzymujące się trudności mogą mieć różne przyczyny i wymagają konsultacji, zamiast opierania rozwiązania wyłącznie na suplementach.
Zapach aromatyczny
W perfumerii określenie kompozycji z wyraźnymi skojarzeniami z ziołami, takimi jak lawenda, szałwia lub rozmaryn. Nie jest synonimem każdego intensywnie pachnącego produktu. Aromatyczny charakter może łączyć się z nutami drzewnymi i cytrusowymi.
Rozszerzony opis →Zapach balsamiczny
W perfumerii określenie ciepłych, otulających tonacji związanych ze skojarzeniami z żywicami i balsamami. Nie należy utożsamiać go z konsystencją balsamu do ciała. Może być elementem bazy, a nie dominującym charakterem całych perfum.
Rozszerzony opis →Zapach cytrusowy
Kierunek zapachowy kojarzony ze skórkami i sokiem owoców cytrusowych, na przykład bergamotki, cytryny lub mandarynki. Często buduje świeże otwarcie perfum. Nie przesądza o kwaśnym odczynie produktu ani o jego pełnym składzie.
Rozszerzony opis →Zapach drzewny
Kompozycja lub akord przywołujący zapach drewna, na przykład cedru, sandałowca albo suchego drewna. Może być ciepły, kremowy, wytrawny lub dymny. Wrażenie drzewne nie ujawnia, czy użyto naturalnego olejku, czy materiałów odtwarzających jego charakter.
Rozszerzony opis →Zapach korzenny
Kierunek przywołujący przyprawy, takie jak pieprz, kardamon, cynamon lub goździki. Może być ciepły albo świeży i wytrawny. Nuta przyprawowa opisuje zapach, a nie ostrość produktu czy jego przeznaczenie spożywcze.
Rozszerzony opis →Zapach kwiatowy
Kompozycja oparta na skojarzeniach z kwiatami lub bukietem kwiatowym. Może być lekka i świeża albo gęsta, kremowa i słodka. Nazwa kwiatu w opisie nut nie jest automatycznie potwierdzeniem obecności jego ekstraktu.
Rozszerzony opis →Zapach morski
Kompozycja budująca skojarzenia z morską bryzą, wodą lub wilgotnym powietrzem. Zwykle jest efektem dobranej mieszaniny materiałów zapachowych. Określenie nie oznacza zawartości wody morskiej ani szczególnego działania pielęgnacyjnego.
Rozszerzony opis →Zapach owocowy
Kierunek zapachowy przypominający owoce, na przykład gruszkę, porzeczkę, wiśnię lub mango. Obejmuje wrażenia soczyste, kwaśne i słodkie. Często powstaje z mieszaniny materiałów zapachowych, a nie z soku czy ekstraktu wymienionego owocu.
Rozszerzony opis →Zapach pudrowy
Wrażenie miękkości i suchości przywołujące skojarzenia z pudrem kosmetycznym. Może wynikać z połączenia nut irysowych, fiołkowych, piżmowych i innych materiałów. Nie oznacza, że do perfum dodano proszek lub puder.
Rozszerzony opis →Zapach skórzany
Akord przypominający zapach skóry wyprawionej, zamszu lub skórzanych akcesoriów. Może mieć charakter miękki, dymny albo wytrawny. Nazwa opisuje kompozycję i nie dowodzi użycia surowców pochodzenia zwierzęcego.
Rozszerzony opis →Zapach zielony
Określenie woni kojarzącej się z liśćmi, łodygami, trawą lub świeżo rozgniecionymi roślinami. Opisuje wrażenie węchowe. Nie oznacza ekologicznego certyfikatu, naturalnego składu ani konkretnej barwy płynu w opakowaniu.
Rozszerzony opis →Zawartość składników aktywnych
Ilość wskazanych substancji podana dla określonej porcji lub jednostki produktu. Nie jest tym samym co masa całej kapsułki czy ekstraktu. Lista aktywnych składników może nie obejmować otoczki, nośników i innych składników receptury.
Rozszerzony opis →Zbilansowana dieta
Sposób żywienia uwzględniający potrzeby organizmu w zakresie energii i składników odżywczych oraz urozmaicenie produktów. Nie oznacza jednego jadłospisu dla wszystkich. Obecność suplementu, pojedynczego warzywa czy produktu opisanego jako zdrowy nie określa bilansu całej diety.
Zespół napięcia przedmiesiączkowego — PMS
Nazwa zespołu objawów fizycznych i emocjonalnych pojawiających się przed miesiączką, zwykle ustępujących po jej rozpoczęciu. Ich charakter i nasilenie mogą być różne. Skrót PMS nie oznacza jednej przyczyny ani nie potwierdza, że określony suplement jest odpowiednim rozwiązaniem dla każdej osoby.
Zgoda na kontakt intymny
Dobrowolne, świadome i aktualne przyzwolenie na określoną aktywność. Dotyczy konkretnej sytuacji i może zostać cofnięte. Użycie perfum, feromonów, lubrykantu lub innych produktów nie zastępuje zgody drugiej osoby i nie daje prawa do jej zakładania.
Rozszerzony opis →Zgodność lubrykantu z prezerwatywami
Deklaracja określająca, z jakimi materiałami prezerwatyw można stosować konkretny lubrykant. Zależy od receptury i materiału wyrobu barierowego. Oleje mogą uszkadzać lateks; o zgodności nie należy wnioskować wyłącznie ze słowa „żel”. Sprawdza się informacje producentów obu produktów.
Zielona herbata
Surowiec otrzymywany z liści herbaty, spotykany zarówno jako napar, jak i składnik ekstraktów. Porcja napoju i kapsułka z ekstraktem nie są równoważnymi ilościami. W opisie ekstraktu warto osobno odczytywać jego masę oraz deklarowaną zawartość wskazanych związków.
Rozszerzony opis →Zmysłowość
Sposób przeżywania bodźców zmysłowych, takich jak dotyk, zapach, dźwięk czy smak, często opisywany w kontekście bliskości. Jest subiektywna i zależy od osoby oraz sytuacji. „Zmysłowy” w opisie perfum lub kosmetyku określa charakter i skojarzenia, a nie zmierzony efekt fizjologiczny.
Żel chłodzący
Kosmetyk tworzący na skórze wrażenie chłodu dzięki określonym składnikom sensorycznym, na przykład mentolowi. Odczucie to nie musi oznaczać rzeczywistego obniżenia temperatury tkanek. Formuły różnią się przeznaczeniem i intensywnością. Przed użyciem w delikatnych okolicach należy sprawdzić instrukcję, ponieważ produkt do masażu mięśni nie jest automatycznie odpowiedni do pielęgnacji intymnej.
Żel rozgrzewający
Produkt zawierający składniki wywołujące odczucie ciepła na skórze. Intensywność efektu zależy od receptury, ilości i indywidualnej wrażliwości. Wrażenie rozgrzania nie jest dowodem zwiększenia rozmiaru narządu ani skuteczności leczniczej. Należy sprawdzić obszary dopuszczone do aplikacji i nie utożsamiać żelu do masażu ciała z preparatem przeznaczonym do kontaktu z błonami śluzowymi.
Rozszerzony opis →Żelatyna
Materiał białkowy otrzymywany z surowców pochodzenia zwierzęcego, wykorzystywany między innymi do tworzenia otoczek kapsułek. Informacja o żelatynie dotyczy również części produktu otaczającej jego zawartość. Kapsułka żelatynowa nie jest kapsułką wegańską.
Rozszerzony opis →Żelazo
Pierwiastek mineralny występujący w żywności i niektórych suplementach. Informacja o formie chemicznej określa źródło składnika, a deklaracja w miligramach powinna dotyczyć wskazanej ilości żelaza. Większa zawartość nie oznacza, że preparat jest odpowiedni dla każdej osoby.
Żeń-szeń
Nazwa używana przede wszystkim wobec roślin rodzaju Panax, których korzeń stanowi surowiec wielu suplementów. Na etykiecie warto sprawdzić pełną nazwę botaniczną, ponieważ określenie żeń-szeń bywa stosowane również do innych roślin. Ekstrakty mogą różnić się standaryzacją i zawartością związków. Nie należy traktować wszystkich preparatów z tym słowem w nazwie jako identycznych pod względem działania.
Rozszerzony opis →Żeń-szeń amerykański
Panax quinquefolius to gatunek określany jako żeń-szeń amerykański. Nie jest to ta sama roślina co Panax ginseng ani Eleutherococcus senticosus. W porównaniu receptur należy zachować rozróżnienie gatunków.
Rozszerzony opis →Żeń-szeń koreański
Panax ginseng to gatunek nazywany żeń-szeniem właściwym lub koreańskim. W jego ekstraktach bywa deklarowana zawartość ginsenozydów. Nie należy zastępować tej nazwy żeń-szeniem syberyjskim, który należy do innego rodzaju.
Rozszerzony opis →Żeń-szeń syberyjski
Handlowa nazwa eleuterokoka kolczastego, Eleutherococcus senticosus. To inna roślina niż Panax ginseng. W ekstraktach z eleuterokoka może być oznaczana zawartość eleuterozydów; nie należy mylić jej z zawartością ginsenozydów.
Rozszerzony opis →